Биэчик-уон биир тарбах.
Сулус уола  -    11194
Күн чаҕылыччы тыган,биир да былыта суох ураты астык сарсыарда үүммүт. Суол устун маанытык да маанытык таҥныбыт буспут дьэдьэн курдук тэтэркэй иэдэстээх,уһун хара кыламаннарыгар күн уотун үҥкүүлэтэн, кэрэчээн бэйэлээх кыыс оскуолатын диэки аа-дьуо хааман иһэр. Кини маҥан баартыктаах,ол курдук колгуоккалаах,хобулуктаах хара түүпүлэлээх, икки гына өрүммүт баттаҕар,сип-сибилигин туохтан эрэ үргэн,үрүҥ үрүмэччилии дайан, көтөн хаалыахча, муус-маҥан баанчыктардаах,кыра оҕолуу көхсүгэр сүгэр суумкалаах. Маннык таҥныбыта мээнэҕэ буолбатах,бүгүн оскуолаҕа бүтэһик күннэрин үөрэнэллэр. Ол иһин кылаас оҕолоро бука бары сүбэлэһэн,маҥнайгы кылааска саҥа баран эрэр кыра оҕолуу таҥнан кэлиэхтээхтэр. Кыыс санаата көтөҕүллүбүтэ,үөрбүтэ сүрдээх,ону хайдах да саба баттаан,кистиир кыаҕа суох. Үөрүүтүн өрөгөйүгэр хаамарын быыһыгар, ааһан иһэр дьонтон да кыбыстыбакка,дьиэрэҥкэйдээн ылаахтыыр. Оннук буолуохтаах да буоллаҕа, кини билигин экзаменнарын туттаран,оскуолатын бүтэриэ,онтон үрдүк үөрэххэ киириэ,сырдык олох киэҥ аартыга кини иннигэр тэлэллэ түһүө. Кыыс сытыары сыыры дабайан,томтор сиргэ чугаһаан кэллэ.Бу суолунан күн аайы уон сыл устата төптөрү-таары тэскэйдэннэҕэ. Томтор сир хаба ортотугар турар,кэдэрийэн хаалбыт кырыыһалаах дьиэ олбуорун кыйа хааман иһэн, "оо,бу баҕайы, билигин эмиэ үгэһинэн быгара буолуо",диэн саныан эрэ кэрэх. Олбуор аана аһылла биэрдэ да, хаҥас хараҕа хотуну,уҥа хараҕа соҕурууну көрө сылдьар ап-алаа харахтаах,будьурхайын ааһан,дэлби киртийэн,абааһы да сатаан араарбат гына үлтү иилистэн хаалбыт хоп-хойуу баттахтаах,кыыһы кытта араа-бараа саастаах уол, муннуттан тохтоло суох сүүрэр ап-араҥас сыыҥын тылынан салыы-салыы,ордон хаалбытын ырбаахытын сиэҕинэн туора сотто-сотто тахсан кэллэ. Ону көрөн кыыс хотуолуу сыыста,сиргэнэн киэр хайыһан кэбистэ,"саатар ыстаана эчи кылгаабыты-ыан,эчи кири-иэн,оҕо эрдэҕиттэн кэтэ сылдьар ыстаана дии,хаһан даҕаны уларыттыбат баҕайыта дуу", диэн санаан ылла.
-Уля,привет,-уол саһаран хаалбыт адаарыспыт тиистэрин быыһынан силэ бырдаҥалаата.Ол да буоллар мөкү көрүҥнээҕиттэн кыбыстыбыта соччо-бачча биллибэт. Арай уҥа эрбэҕин сутуругар суулуу тутан,кичэйиэҕинэн кичэйэн саһыарбыт. Онно тугу кистиирин мааны кыыс билбэтэ буолуо дии санаахтыыр быһыылаах. Ол эрээри,ачаах мас тэҥэ икки эрбэхтээҕин дэриэбинэ дьоно бука бары, кыралыын-улаханныын билэллэр.
Кыыс муннун саба туттан,тэйэ хааман биэрдэ,онтон кэннин да хайыһан көрбөккө сүүрэ турда.
-Уля,тоҕо куота сылдьаҕыҥ? Мин эйигин кытта киһилии кэпсэтэбин батта! Уол кытарыаҕар диэри кыыһыран,силэ бырдаҥалыыра били мээнэ хойуҥна,-б****т, биирдэ эмэ тутан ээххин этитиэм! Бу сырыыга кыбыстыбакка икки эрбэхтээх уҥа сутуругунан салгыны далбаатаата.
Ити курдук кыһыннары-сайыннары,күн аайы. Уля барахсан оскуолатыгар барар атын суола суох.Айан суолунан эргийдэҕинэ ырааҕа бэрт, кыһын сылдьарга хараҥата-тымныыта,онтон саас бадараана-чалбаҕа сүрдээх.Инньэ гынан күн аайы сылтаҕа суох үөҕүллэ-үөҕүллэ акаары Биэчик дьиэтин иннинэн ааһарга эрэ тиийэр.Уля баччааҥҥа диэри сатаан өйдөөбөт,ити акаары уол туох ааттаах кинини буулаатаҕай? Сарсыарда оскуолаҕа баран истэҕинэ үөҕэр,күнүс оскуолаттан кэлэн истэҕинэ силэ биир кэм бырдаҥалыы-бырдаҥалыы тото-хана үөҕэр. Төрөппүттэригэр да үҥсэн көрбүтэ,милииссийэҕэ да тыллыы сылдьыбыттааҕа.Туох да туһата суох барыта оннук хаалбыта. Кинини кытта аахсыма,олох кыһаныма,кэпсэтимэ,дьээбэлээмэ диэнтэн атын хоруйу истибэтэҕэ.
Акаары киһиттэн тугу булан ылаары,ханнык да бэйэлээх сокуоҥҥа сөп түбэһиннэрэн сууттаабаккын.
Биэчик дьиэтигэр киирэн,буолуохтааҕын курдук сыгынньахтанан, оронугар сытынан кэбистэ уонна улаҕа диэки хайыһан хараҕын быһа симэн утуйан,мунна тыаһаабытынан барда.Сэмээр көрдөххө,эчи кыһалҕатын,ити эрдэ туран, Уля ааһарын манаан,үөҕэ охсон эрэ киирдэ диэххэ айылаах. Дьиҥэр иһэ истээх ээ... Урут оҕо сылдьан ыаллыы олорбуттара,Уля оҕо саадыттан кэллэҕинэ,киэһэтин бииргэ оонньууллара. Биэчик төрөппүттэрэ буор иһээччи буоланнар оҕо саадыгар сылдьыбатаҕа.Төрөппүттэрэ да диэхтээн,аҕата буолуохсут хаайыыттан хаайыыга сылдьара.Биирдэ эмэ босхолонон таҕыстаҕына арыгылаан,итирэ-кутура сылдьан туох эрэ алдьархайы оҥорон,сыл да буолбакка хаайыытыгар төннө турара. Онтон ийэтэ арыгылыы-арыгылыы эр дьону эккирэтэн ыйы ыйдаан сүтэн хаалара.Биэчик эбээтинээн олороохтообута.Ийэлээх аҕатыгар холоотоххо эбээтэ кэм сэдэхтик арыгынан утахтанар. Биэчик оҕо сылдьан өйүнэн тиийиммэтэ соччо биллибэт курдук этэ.Инньэ гынан сэттэ сааһыгар атын оҕолору кытта тэҥҥэ оскуолаҕа киирбитэ. Уляны кытта биир паартаҕа кэккэлэһэ олорор дьолломмута.Ол эрээри ол дьоло уһаабатаҕа,биир да буукубаны,сыыппараны өйүгэр сатаан киллэрбэккэ,өйүнэн тиийиммэтэ биллэн тахсыбыта.Бэйэтин курдук итэҕэс өйдөөх оҕолор үөрэнэр анал оскуолаҕа анаан,атын оройуоҥҥа ыытан кэбиспиттэрэ.Онно үөрэнэ сырыттаҕына маҥнай утаа дойдутуттан Уля эрэ сурук суруйара,бырааһынньыктары көтүппэккэ араас дьэрэкээн ойуулаах открыткалары ыытара. Ону кини сордоох сатаан ааҕыа баара дуо,биир да буукубаны сатаан үөрэппэтэҕин курдук үөрэппэтэҕэ. Хайыай,суруктарын,открыткаларын кистии-саба хаһаанан испитэ.Кэлин кыыс суруйара аҕыйаабыта,онтон олох да мэлийбитэ.Сэрэйдэххэ, хардарбат киһиэхэ суруйан да диэн,диэбитэ буолуо.Хата ол оннугар улахан уолаттары кытта бодоруһан,араас куһаҕаҥҥа үөрэммитэ.Улахан уолаттар көр-күлүү кэриэтэ кыра оҕолору охсуһуннаран саарыыллара. Биэчик обургу охсуһууга айылҕаттан айдарыылааҕын дьэ онно билбитэ.Ким да буоллун,хайдах да бэйэлээх күтүр күүстээх киһи буоллун харса суох дайбаһан иһэрэ.Төһө да уҥа-хаҥас көрө сылдьар харахтаннар,дьон кэбирэх сирин була охсон,ону туһанан,кыайбыта эрэ баар буолара.Сотору кэминэн оскуолатыгар баппакка үүрүллэн,баара суоҕа уон биир эрэ саастааҕар биир да буукубаны оройдоппокко,ааҕарга-суруйарга үөрэммэккэ дойдутугар төннөн кэлбитэ.
Биэчик эбээтин саҥатыттан уһуктан кэллэ.
-Сыллы-ыай, ити ыскаапка арыгым тобоҕо турар буолуохтаах,бука диэн аҕал эрэ.Һуу-уу,сүрэҕим тохтоору гынна.
Биэчик үгүстүк этиппэккэ ойон туран,бытыылка түгэҕэр хаалбыт арыгыны эбээтин иннигэр аҕалан хороччу туруоран кэбистэ уонна оронугар төптөрү сытта.Матарааһын анныттан кэмбиэрдээх суруктары,открыткалары таһааран,ойууларын көрө сытта. Кини киһи тугу толкуйдуурун ким билиэ баарай.Сэрэйдэххэ, туох туһунан суруллубутун таайа сатаахтыыра буолуо ээ. Кини баҕас онтон ордук тугу толкуйдуон сөбүй. Эбэтэр тиийиммэт өйдөөх хара сордоох сүрэҕэр таптал кыыма умайбыта буолуо дуо?..
Ответов 71 Написать ответ
  • tt
    27 июня 2016  

    Олус интириэьинэй.салгаа

    0
  • Сулус уола
    27 июня 2016  

    Биэчик-уон биир тарбах.

    Күнүс Биэчик олбуорун ааныгар тахсан турда. Билигин Уля үөрэнэн бүтэн дьиэтин диэки барыахтаах. Иллэҥ киһи-кини маныыр да маныыр,хараҕын кыбычаан суолтан араарбат. Сэрэйбит сэрэх,ол-оол иһэр,өссө соҕотох буолбатах,доҕорун кытта кэккэлэспит. Доҕоро Стёпа кырыылаах гына өтүүктэммит ыстааннаах,сөрү-сөп пиджактаах,баттаҕын икки аҥыы хайыта тарааммыт,бачыыҥката кылбайан түһэн тоҕо баҕас бэрдэй.Дьэ,кыыс оҕо хараҕын халтарытар, мааны уол диэххэ айылаах.Уля суумкатын туппут,кэккэлэһэ иһэн хараҕын кырыытынан Уляны кылатар да кылатар.Кыыс эмиэ симик бэйэлээхтик уол диэки көрбөхтөөн ылар. Баҕайылар,бэйэ бэйэлэрин көрсө-көрсө тапталга ылларбыт сүрэхтэрэ төһө эрэ долгуйан,тибийэн эрдэҕэ.Биэчик сототунан эрэ сылдьар сэттэ уон сэттэ сиринэн абырахтаах ыстаанын,элэйэн хаалбыт бачыыүкатын көрүнэн ылла.Ол да буоллар кыбыстыбыта ханан да баара көстүбэтэ,уоллаах кыыс чугаһаан кэлбиттэригэр,олбуорун аанын тэлэччи аһан тахсан кэллэ:
    -Өстүөп,дорообо,-диэн илиитин уунна.
    Стёпа ол аайы кыһаммат,илиитин уунуохтааҕар,киһи турар диэн хайыһан да көрбөтө.
    -Уля,оскуоланы бүтэрбиккинэн эҕэрдэлиибин,-ааһа баран эрдэхтэринэ мээнэ туруохтааҕар саҥарбыта буолла.
    Уоллаах кыыс тугу эрэ бэрди иһиттибит диэбиттии,сибигинэһэн күлсэн ыллылар.
    -Тугу күлсэҕит б****ттэр,миигин күлүү гынаҕыт дуо? Уля сэрэнэ сылдьаар эрэ,кэпсэппэккэ улаатымсыйбыккын хата атаҕын икки ардыттан харбаан ылан,били сэпкин хайа тардан кэбиһиэм ээ.
    Эмискэ Стёпа кытара түстэ,баар суох доҕорун итиччэ үөхтэрэн баран хайа эр киһи тулуйуо баарай.
    -Мэ,тут эрэ суумкаҕын,-суумканы Уляҕа туттарда уонна Биэчик диэки утары хааман кэллэ.
    Уля кэнниттэн ааттаһан көрө сатаата:
    -Стёпа,акаарыны кытта аахсыма,туох да диэтин.
    Ону Стёпа улахаҥҥа уурбата,акаары уолга ыган кэлээт,кулгааҕыттан харбаан ылан быһа эрийдэ уонна:
    -Сип-сибилигин бырастыы гын диэ.
    Биэчик быдан кыра,хачаайы да буоллар,кулгааҕын быһа эрийтэрэ сылдьан,хадьымахтаспыта буолла,ол быыһыгар үөхсэрин саараама тохтоппото:
    -Эмэһэҕин сыллаабаккын дуо?
    -Өссө туох диигин?
    -Өссө буччаҕын сыллаа.
    Стёпа тута сылдьар кулгааҕын өссө күүскэ эрийэн биэрдэ:
    -Бырастыы гын диэ,диэтим,истэҕин дуо,акаары?
    Акаары диэн тылы истээт,аны Биэчик өһүргэнэн,кытар гына түстэ:
    -Ити миигин акаары диэтиҥ дуо? Диэт,хаптас гына түһээт, Стёпа илиитин төлө охсон кэбистэ уонна тута көрүөх бэтэрээ өттүгэр,алларааттан баһан сыҥаахха сырбатта. Стёпа ыһыллан хаалан,тугу да өйдөөбөккө,кэннин диэки тэмтээкэйдээн эрдэҕинэ,быарын хаба ортотунан кыҥаат түҥнэри тэбэн түһэрдэ. Дьэ уонна миинэн олорон,аҥаар кырыы сирэйин таһыйбытынан барда.Стёпа маҥнай утаа утарылаһан,мөхсө сатаан кэбистэ да кыаллыбата,тиһэҕэр тиийэн олох даҕаны өйүн сүтэрэн таралыйан хаалла. Уля эрэйдээх тула сүүрэ сылдьан,"абырааҥ" диэн хаһыытыы сатаата да,абырыах айылаах биир да тыынар тыыннаах чугаһынан суох буолан биэрдэ.Биэчик дуоһуйуор диэри эттээтэ,онтон киһи эрэ буоллар уоскуйа быһыытыйан,син тохтоото. Туран,таҥаһын-сабын тэбэннэ уонна тобуктаан ытыы олорор Уляҕа туһаайан:
    -Көрдөххүтүнэ мин акаары үһүбүн дуо? Акаары эбитим буоллар иирэр бараахха сытыам этэ,-диэн силэ биир кэм бырдаҥалаата.
    Кыайбыт хоппут киһи быһыытынан дьиэтин диэки баран иһэн,сытар киһини өссө биирдэ ойоҕоско тэбэн ааста.Олбуорун ааныгар чугаһаан эрдэҕинэ,Уля тобуктаан олорон,бэлэһин муҥунан сарылыы-сарылыы ытаан тоҕо барда.Ытыырын быыһыгар:
    -Иирээки уола сиэтэҕиэн..,-диэн эрэрэ.
    Ону Биэчик иһиттиэм-истибэтиэм диэбиттии төптөрү сүүрэн кэллэ да, Уляны муус-маҥан баанчыктаах баттаҕыттан харбаан ылла.Суолу туора соһон аҕалан,олбуорга сирэйинэн ыбылы анньан кэбистэ:
    -Мин иирээки буолбатахпын,мин акаары буолбатахпын!
    Уля синигэр киирэн хаалан:
    -Акаарыгын,далай акаарыгын..,-диэн эрдэҕинэ хараҕар уот чаҕылыс гына түстэ.Атаҕын анныттан сирэ туран кэлэн,сирэйигэр саалынна уонна тула өттө хабыс-хараҥа буолан хаалла.
    Ол кэмҥэ Стёпа бүтүннүү хаан баламах буолан, мэйиитэ эргийэ-эргийэ нэһиилэ туран кэлэн,доҕорун көмүскэһэ охсоору,сутуругун суулуу туппутунан утары саадьаҥнаан эрдэҕинэ,Биэчик эргийэ биэрдэ да,өрө ыстанаат,сүр күүскэ самахха тэбэн саайда. Стёпа ыарыыта бэрдиттэн биир да тылы кыайан быктарбакка, ынчыктаабытынан умса баран түстэ.Биэчик уоллаах кыыс диэки астыммыттыы хардары-таары көрөттөөтө,онтон бэйэтин таҥаһын сабын көрүннэ."Хайа тэҥнэстибит дуу?" Диэбиттии күлэн ырбайда уонна:
    -Мин акаары буолбатахпын,хата эһиги акаарылар буолаҥҥыт буорга буккулла сытаҕыт.
    Охсуһуу. Дьэ,охсуһууну баҕас Биэчик оҕо эрдэҕиттэн баһылаабыта.
    Туох да буолбатаҕын курдук дьиэтигэр киирэн кэлбитигэр, эбээтэ бэрт холкутук:
    -Кыыһы баҕас кырбыан суоҕа этэ,арааһа олус туттан кэбистиҥ. Ити кыыһын төрөппүттэрэ улахан сололоох үлэһиттэр ээ,-дии тоһуйда.
    -Мээнэ тылласпат буоллуннар,кинилэргэ Чолбон үөрэҕэ.Хата туохта эрэ аһат эрэ,дэлби аччыктаатым.
    -Ээ,туох астаах буолуохпутуй,ити миискэҕэ килиэп тобоҕо баар этэ,ону сиэ.
    -Килиэп да ас буоллаҕа.Килиэптэн атыны аһаабыппын өйдөөбөппүн.
    -Эмиэ милииссийэлэнэр дьон буоллубут быһыылаах.Бэйэ туран дьиэни-уоту хомуйа түһүүм,сүрэ бэрт. Тойоттор-хотуттар субуутуур быһыыларын оҥордун ээ бадаҕа.
    Биэчик эбээтэ быһа эппитин курдук, милииссийэлэр,уоллаах кыыс төрөппүттэрэ хас эмэ күнү быһа субуутаабыттара. Дьыала көбүтэ сатаабыттара эрээри туох да сатамматаҕа. Сааһын ситэ илик, үөрэҕэ суох акаарыттан тугу да булан ылар кыахтара суох буолан тахсыбыта. Тиһэҕэр тиийэн Улялаах Стёпа бэйэлэрэ үөҕэн,охсуһууну тардан,буруйдаах аатырбыттара.Стёпа сымыытын быһа тэптэрэн,балыыһа киһитэ буолбута.

    2
  • Сулус уола
    27 июня 2016  

    Биэчик-уон биир тарбах.

    Биэчик Уляны маныырын кубулуппат күн аайы олбуорун ааныгар туран,кэтэһэ сатыыр да,кыыс биллибэт. Манан ааспатаҕа хас эмэ хонно.Биир күн эмиэ төптөрү-таары хаамыталыы сылдьан,суолтатыгар кэтэһэ сатаата,суох кыыс ааспата.Ол сырыттаҕына ыаллыы олорор киһи дьиэтигэр киирэн иһэн,кинини көрөн ,күлэн ырбайда.
    -Тоҕо күлэҕин? Биэчик Уляны көрбөтөҕө ыраатан бэйэтэ да кыраттан сылтаан тырытынна.
    -Дорообо Биэчик.
    -Дорообо да буоллун.
    -Уляны кэтэһэн сордоно сылдьаргын көрөн күлэбин.
    -Онно киһи күлэрэ туох баарый?
    -Кини эн холооннооҕун буолбатах ээ, быдан үөһээнэн көтөр чыычаах.
    -Үөһээнэн да көтөр чыычаах ханна эрэ тиийэн түһүөхтээх.
    -Дэриэбинэ анараа өттүгэр бадараан куурбут,онон кыыһын айан суолунан сылдьар буолбута.Арааһа улаатымсыйа сылдьыбытын ээҕин этиттэрбиккин быһыылаах,-ыаллыы олорор киһи эмиэ күлэн ымайда.
    -Кырдьык дуо,ону эн хантан билэҕиҥ?
    -Кырдьык буолумуна,сири сылдьар киһи билэр буоллаҕым.
    -Дьон наар сымыйаны дойҕохтуур адьынаттаах ээ,ол иһин итэҕэйбэккэ ыйыттым.Кырдьык буоллаҕына бадараан куурбута үчүгэй буоллаҕа.
    -Ити күн аайы олбуорун иһигэр төптөрү-таары тэпсэҥнииргин көрөн,аһынан эттим. Бадараан куурбута эйиэхэ туох үчүгэйдээх үһү,-ыаллыы олорор киһи күлэ-күлэ дьиэтин диэки бара турда.
    Биир күн Уля айан суолугар тахсан,оскуолатын диэки барда. Бүгүн бүтэһик консультация,сарсын экзамен. Үөрэппит билиэттэрин хатылаан,муннун анныгар ботугуруу-ботугуруу хааман истэ,ол быыһыгар тэтэрээтин арыйан көрөн ылар. "Оо,дьэ хайдах даҕаны сатаан үөрэтиэ суохпун", диэн долгуйар да долгуйар. Саатар хараҕын көҕөрбүтэ,испитэ ааһан биэрбэккэ сордоото,өр аахтаҕына ааларга дылы гынан, ыалдьыбытынан барар. Ол курдук ботугуруу-ботугуруу хааман истэҕинэ:
    -Дорообо,-диэн саҥа иһилиннэ.
    Уля тохтуу биэрэн,тула өттүн көрүннэ.
    -Тугу мээнэ хантайа сылдьаҕын,бу эн иннигэр сиргэ сытабын,-диэн Биэчик саҥата бардьыгынаата.
    Куттанан сүрэҕэ өрө мөхсөн ылла,куотуохча буолан эрдэҕинэ:
    -Куотан көр эрэ,аны сыҥааххын тоһутуом,-диэт Биэчик ойон турда.
    Кыыс тэтэрээтиттэн көмө көрдөөбүттүү,кумаланыар диэри түөһүгэр ыга кууһан,биир кэм салыбырыы- салыбырыы туран хаалла.
    -Дорообо диибин дии.Тоҕо дорооболоспоккун? Уол быар куустан,кыыс иннигэр кэлэн турда.
    -До-до-до-дорообо Биэчик.
    -Ити курдук,мантан ыла мин дьиэм иннинэн ааһан иһэн,мэлдьи дорооболоһор буолаар. Өйдөөтүҥ дуо?
    -Ө-ө-ө-өйдөөтүм.
    -Стёпа хайдаҕый?
    -Ба-ба-балыыһаҕа сытар.
    -Сымыыта тэстибит дииллэрэ кырдьык дуо?
    -О-о-оннук быһыылаах.
    -Үөхпэккэ,сиргэммэккэ киһилии кэпсэтэ сылдьыбыккыт буоллар барыта этэҥҥэ буолуо этэ.Чэ,миигин бырастыы гыннын,инньэ диэн тиэрдээр.
    -Сөп.
    Биэчик бэстэр быыстарыгар киирэн сүтэн хаалла.Онтон Уля барахсан өссө да өр куттанан салыбырыы тураахтаата.
    Сарсыҥҥы күнүгэр Уля эрэннэрбитин курдук,куттана-куттана Биэчик дьиэтин иннинэн ааста,олбуор аанын хараҕын кырыытынан көрө-көрө хааман истэ,быдан ааһан эрэ баран,"һуу баҕайы уола хата суох эбит дуу" диэн санаатын кытары:
    -Экзамеҥҥар ситиһиини баҕарабын,-диэн кэнниттэн Биэчик саҥата дуораһыйда.
    -Баһыыба,дорообо Биэчик,эйиэхэ эмиэ ситиһиини.
    Итини истээт,Биэчик хаһан да бу курдук күлбэтэҕин,киһи куйахыта күүрүөх үлүгэрдик күлэн тоҕо барда.Ол быыһыгар күлэрин кыатана сатыы-сатыы:
    -Миэ-миэ-миэхэ туо-туо-туох ситиһиитэ нааданый? Дии-ди быарын тарбанна.
    -Ээ ити алҕас эттим.
    -Чэ,туруон дуо,бара оҕус.Аны экзамеҥҥар хойутаан иэдээн буолуо.
    Ити күн Биэчик дьиэтигэр киирбэтэ,элэйбит бачыыҥкатынан сотору-сотору сототун тарбана-тарбана биир кэм олбуорун иһигэр төптөрү-таары хаамыталаата. Экзамен диэн тугун соччо-бачча билбэтэр даҕаны Уляттааҕар быдан күүскэ долгуйда быһыылаах.Кэмниэ кэнэҕэс маҥан баартыктаах,хара ачыкылаах кыыс иһэрин ыраахтан көрөн,олбуорун аанын хайа тэбэ сыыһан ойон таҕыста уонна утары хааман иһэн:
    -Хайа,хайдаҕый,-диэн дэриэбинэ дьоно бүтүннүү истиэҕин айылаах хаһыытаан тэһэ барда.Кини киһи кыбыстар диэни билбэт буоллаҕа.
    Уля ыраахтан биэс тарбаҕын сараппытынан чугаһаан кэллэ уонна мунаахсыйан кэтэҕин тарбана турар уолу көрөн тохтуу биэрдэ уонна быһа-бааччы:
    -Биэс,-диэтэ.
    -Эн киһини хаадьылаабакка эт эрэ,ол аата үчүгэй дуу,куһаҕан дуу?
    -Ол аата олус үчүгэй.
    -Оннук эрэ буоллун,-Биэчик дьэ чэпчээбиттии өрө тыынан ылла уонна туох да саҥата суох дьиэтигэр киирэн хаалла.
    Бу сырыыга аны Уля кэтэҕин тарбана-тарбана уолу кэнниттэн көрөн турда.Кини сэрэйдэ,Биэчик эрэйдээх баччааҥҥа диэри сатаан суруйбатын-аахпатын,оннооҕор ахсааны да билбэтин.Бу барахсан оҕо сылдьан, оҥостон олорон, кыһаллан-мүһэллэн,буукубаны сыыппараттан да арааран билбэт сордооххо, доҕорум диэн сурук суруйа олорбутун санаан кэллэ.Ол суруктары киниэхэ ким эмэ ааҕан биэрбитэ дуу,суоҕа дуу?

    2
  • аагааччы
    27 июня 2016  

    салгыытын суруй, бука баьаалыста

    0
  • Сулус уола
    28 июня 2016  

    Биэчик-уон биир тарбах.

    Биир күн Биэчик таһырдьа тахсаары,элэйэн хаалбыт бачыыҥкатын быатын баана олорон,тохтуу биэрдэ.Төптөрү уһулла уонна эргитэ сылдьан сиһилии чинчийэн кыҥастаста,онтон олох да ойон туран, ыстаанын устан,эргитэ-урбата сылдьан көрдө.Олоппоһугар "лах" гына олоро түстэ.Ону эбээтэ көрөн,күлэн тоҕо барда:
    -Хай тукаам,ыстааҥҥын быттаан эрэҕин дуу,-диэтэ.
    Биэчик онно соччо кыһаллыбата,хата төптөрүтүн:
    -Эбээ биир солкуобайда биэр эрэ,оройуон киинигэр баран кэлиэм этэ,-диэн соһутта.
    -Тыый,оччо элбэх харчыны хантан булан биэрэбин.
    -Аҕал диэтим,хаһаас харчын ханна баарын билэбин,биэрбэтэххинэ ол харчыгын барытын туура тутан ылыам! диэн,эр киһилии бардьыгынаан тоҕо барда.
    Эбээтэ тэҥнэһиэ дуо,матарааһын анныттан хасыһан,биир солкуобайы булан,туттаран кэбистэ.Инньэ гынан өрөбүллэргэ арыгылыыр харчыта суох хаалыа дуо.
    Биэчик, тобус-толору дьонноох автобуска олорсон,оройуон киинин диэки айанныы турда. Автовокзалга тиийэн түһээт,билэрдии арыгы маҕаһыыныгар барда. Кини төптөрү айаныгар эрэ харчылаах,онон тугу да атыылаһар кыаҕа суох. Арыгы маҕаһыыныгар ситэ тиийбэккэ,ыраахтан көрө олордо. Куруук буоларын курдук,итирик-кутурук бөҕө маҕаһыын иннигэр тоҕуоруспут.Дьон үксэ "абырах" көрдөөн сордонор быһыылаах. Таҥастара-саптара дьаабыта сүрдээх.Ону ааһан сорох дьон олус эмистэр,обургулар,сорохтор уһуннара диибин диэн.Ол курдук күн киэһэрэн барда,маҕаһыын сабыллара чугаһаата.Арай Биэчик ханна да ыксаабат,бүгүн табыллыбатаҕына сарсын эмиэ күн үүнүө,сарсын табыллыбатаҕына өйүүн хайаан да табыллыа.Кини билигин саба түһээри манаан сытар адьырҕа кыыл кэриэтэ.Хайаан даҕаны сөптөөх сиэртибэтин чуо булан,соһуччу саба түһүөхтээх,оччоҕуна эрэ кини өрөгөйдүүр. Маҕаһыын сабылынна,биир да сөптөөх сиэртибэ көстүбэтэ. Биэчик оннуттан туран,уулуссалары кэрийэ барда.Аа-дьуо кулуупка чугаһаан кэллэ. Бу иһэн көрбүтэ,хараҥа бороҥ дьүһүннээх көстүүмнээх,муус маҥан ырбаахылаах,эбиитин кэтит хаалтыстаах мааны бэйэлээх,өлөр итирик киһи суол ортотунан киэбирбиттии хааман саллаҥнаан иһэр эбит. Дьэ,бачча үчүгэй бэлэҕи куоттарбатаҕына сатанар,этэргэ дылы "байанайа" тосхойдоҕо дуу диэххэ айылаах. Биэчик киһини ситэ баттаан ылла:
    -Дорообо убаай,кыттыһан кыра кыһыл ылан иһэбит дуо? Миэхэ аҕыйах да буоллар харчылаахпын.
    -Ээ,быраат дорообо.Бүгүн бачча үөрүүлээх күҥҥэ бырааппын мин күндүлүүбүн буоллаҕа.
    -Чэ,бэрт эбит,ол диэки баран олоруохха,-Биэчик киһини хонноҕун анныттан ылбыта буолан,этин-сиинин үөрэппитинэн барда.Бэрт тэтиэнэх киһи эбит,былчыҥнара эрийэ-буруйа оонньоон тоҕо баҕас сүрэй.Хайдах охсон охторобун диэн төбөтүн үлэлэппитинэн барда.Киһитин дьон суох сиригэр илдьэн,тохтоото.Чугас эргини үөрэтэ көрдө,хата ол бэртээхэй мас сытар эбит,кыайбатахпына ити маһынан сырбаталаан көрүллүө дии санаата. Мааны киһи көстүүмүн сиэбиттэн арыгытын хостоон таһаарда уонна:
    -Быраат,дьэ уол оҕолоннум,онон үөрүүм-көтүүм сүрдээх.Дьэ,ол туһугар иһэн кэбис.
    -Эҕэрдэлиибин убаайка,-диэн Биэчик сымыйанан испитэ буолла уонна бытыылканы төптөрү уунна.
    Мааны киһи хаба тардан ылан,харса суох хантата турдаҕына,биһиги киһибит сыҥаахха сырбатан чаҕылыннарда.Киһи бытыылкатын туппутунан тиэрэ баран түстэ.Биэчик хап-сабар сыгынньахтаабытынан барда,ыстаанын эрэ сулбурутаатын кытары киһитэ өйдөнөн, ойон турбат ээ. Харытыттан ытарчалыы харбаан ылла да,тустуу албаһынан бэйэтин үрдүнэн быраҕан саайда.Биэчик эрэйдээх түүтэх курдук көтө турда.Онтон хардыылыыбын диэн,хата сулбуруйа сылдьар ыстааныттан иҥнэн умса баран түстэ.Ону туһанан Биэчик бэлиэтии көрбүт маһын хаба тардан ылла да,киһи төбөтүн харса суох үлтү сынньан кэбистэ.Хаан бөҕө быыстала суох оҕуолаан тахсыбытыгар дьэ тохтоото.Аны таҥаһым хааҥҥа биһиллиэ диэбиттии сып-сап сыгынньахтаабытынан барда.Муус-маҥан ырбаахыта кырыа-хаан буолбутун аахсыбата,суулуу тутан суумкатыгар уган кэбистэ.Наскытын эмиэ угунна,тиһэҕэр тиийэн оннооҕор туруусугун уһулла.Онтон охсуһа сылдьан эчэппит сиһин имэринэ-имэринэ дэриэбинэтин диэки сатыы бара турда.Кус сыгынньах киһи төбөтүн хаана оҕуолуу-оҕуолуу оннук сытан хаалла.Биэчик онно кымаардаан да кыһаммат,кини наадатын ситистэ,баҕа санаата туолла. Бу көстүүмүн кэтэн,хайдах курдук киэргэнэн таҥнарын саныы-саныы,сарсыарданан дьиэтигэр тиийэн кэллэ. Тэлгэһэтин иһигэр үлэлии сылдьар,ыаллыы олорор киһи Биэчиги көрөөт да,ымаҥнаан ылла:
    -Уляҥ соторутааҕыта эрэ манан ааспыта,оскуолатын диэки барда бадаҕа.Эн олбуорун аанын бэркэ диэн кыҥастаһан көрбүтэ,арааһа көрсүбэтэххиттэн хомойдо быһыылаах,-дии-дии күлэн алларастаата.
    -Арамаан,эн миигин күлүү гынаргын тохтот эрэ.Мин оннук далай акаары буолбатахпын.
    -Олоххо көр-күлүү диэн баар,доҕоор.Ол күлүү гынартан быдан ураты.
    Көрү-күлүүнү Биэчик өйдөөбөт. Кини билэрэ эбэтэр куһаҕан,эбэтэр үчүгэй.
    Дьиэтигэр киирбитэ эбээтэ түүнү быһа арыгылаан,өлөттөрөн сордоно олороохтуур эбит. Ол да буоллар:
    -Эбээ бу суумкаҕа баар таҥаһы сууйан кэбис эрэ,кэтиэм этэ,-диэтэ.
    Онтон бачыыҥкалары таһааран кэтэн кэбистэ,бэрт кыратык улахан да буоллар барсыа дии санаата.Элэйбит бачыыҥканан сылдьыах кэриэтин арый улаханы кэппит быдан ордук,сулбуруйа эрэ сылдьыбатар.
    Ити курдук саҥа бачыыҥкатын кэтэн,Уля ааһарын манаан,олбуоруттан быкпакка,кыра оҕолуу кумахха массыыналарынан оонньуу сырытта.Оонньууругар аралдьыйан Уля чугаһаан кэлбитин билбэккэ хаалаахтаата.Олбуор аанын өҥөйөн:
    -Дорообо,Биэчик,-диэбитигэр эрэ,соһуйан ойон туран,ыстаанын тэбэммэхтээтэ,саҥа бачыыҥкатын көрдөрөн,киэптээри гыммыта да, бүтүннүү быыл буолан хаалаахтаабыт. Ол да буоллар Уля таба көрөн,-саҥа бачыыҥкаламмыккын дуу? Диэтэ.
    -Ээ,оннук уонна өссө көстүүмнээхпин ээ,-диэн эбэн биэрдэ.
    -Дьэ маладьыас.Пока Биэчик.
    -Пока,Уля.
    Биэчик ырбайбытынан,дьиэтигэр сүүрэн киирдэ:
    -Эбээ,эбээ ити Уля миигин маладьыас диэтэ.
    -Оо,бу ооккобун.

    2
  • tt
    28 июня 2016  

    Куутээбин.

    0
  • Оксанка
    28 июня 2016  

    Картина мира у каждого своя. Интересный рассказ.Ждем продолжение.

    0
  • сулус фаната
    29 июня 2016  

    thumbs up signсалгыытын куутэбин

    0
  • diezelle
    29 июня 2016  

    сүппүт эмиэ

    0
  • лунатиксайыына
    29 июня 2016  

    салгыытын хаһан ааҕабыт тоҕо саҕалаан баран ситэрбэккит

    0
  • Сулус уола
    30 июня 2016  

    Биэчик-уон биир тарбах.

    Стёпа сымыытын быһа тэптэрэн,эр киһи аатыттан ааһан сылдьар. Ол күн тута оройуон киинигэр киллэрэн эппэрээсийэлээбиттэрэ.Балыыһаҕа ситэ эмтэммэккэ,бэрт аҕыйах хонук сыппыта.Хайыаххыный, кыһалҕа буоллаҕа дии, оскуоланы бүтэрэр экзаменнарын хайаан даҕаны туттаран аттестатын ыллаҕына сатанар. Аат харата нэһиилэ ахчаҥнаан хаамтар даҕаны, бииргэ үөрэнэр оҕолоруттан хаалымаары,экзаменнарын тэҥҥэ туттара сылдьар. Саҥа үүнэн-сайдан,эт тутан эрэр эдэр киһи санаатыгар төһө эрэ ыарахан буолуой? Киниэхэ эрэ буоулуо дуо, ийэлээх аҕата эмиэ ыарахан санааҕа ылларан сылдьаллар.Күн тэҥэ күндүтүк көрөн-истэн,бүөбэйдээн,бачча сааһыгар диэри таптаан-атаахтатан улаатыннарбыт баар-суох соҕотох оҕолоро эр киһи аатыттан таҕыстаҕа. Аны кинилэргэ сиэн бэлэхтээн бүөбэйдэппэт, ааттарын салгыы ааттаппат,салҕаабат. Стёпа барахсан ону барытын толору өйдүүр,киниэхэ билигин кырдьык олус ыарахан.Кини дьиэтиттэн ханна да быкпат,кимниин даҕаны кэпсэппэт. Оннооҕор күндү доҕорун Уляны кытта көрсүөхтээҕэр,түлүпүөнүнэн даҕаны кэпсэппэт. Уля күн аайы эрийэн,кэпсэтэ,саарата сатыыр,Стёпа буоллаҕына трубканы тутан,саҥата суох олорор,эбэтэр түлүпүөҥҥэ олох да чугаһаабат. Кини билигин санаата тосту уларыйбыт,харса суоҕа мэлдьэспиттии мэлийбит, кини билигин кыбыстар,олус диэн кыбыстар.
    Биир оннук күн,Уля доҕоругар эрийэ сатаан баран,тулуйбакка дьиэтигэр тиийэн,көрсөргө быһаарынна. Сиэркилэ иннигэр олорон,сирэйин-хараҕын оҥоһунна,баттаҕын ыһан тараанна,тобугун үрдүнэн сылдьар,сып-сырдык,чап-чараас сайыҥҥы былаачыйатын кытта хобулуктаах түүпүлэтин кэтэн,сиэркилэ иннигэр эргичиҥнээтэ. Кини араастаан кырааскаланан,буудараланан тупсарынара наадата да суох курдук,айылҕаттан оннук кэрэ дьүһүннээх, хайдах да бэйэлээх таҥаһы таҥыннар,барыта лоп-бааччы олорор,оннук тупсархай быһыылаах.
    Дьиэтиттэн тахсан,айан суолун диэки хааман иһэн,тохтуу биэрдэ,"хайаан даҕаны Биэчик дьиэтин иннинэн ааһыахтаахпын умна сыыстым,кырбанар айыката бэрт", диэн саныы биэрдэ уонна быһалыы,сытыары сыыры дабайан,томтор диэки хаама турда.
    Биэчик обургу олбуорун иһигэр кутуллубут кумахха,уутугар-хаарыгар киирэн, оонньоон бурҕаҥната сылдьан, мааны бэйэлээхтик таҥныбыт кыыс,хоп-хойуу баттаҕын тыалга ыһа оонньотон иһэрин ыраахтан таба көрдө. Омуннаах бэйэлээхтик ойон турда,алаа харахтара били оройуон кииниттэн "бултаан" аҕалбыт таҥастара сууйуллан, быаҕа ыйанан туралларыгар хатана түстэ. Ситэ куура илик таҥастары харса суох,биир-биир харбаталаан ылла да, таҥныбытынан барда.Кыыс хаһан чугаһыар диэри биһиги киһибит хаалтыһын да баттаһа баанна.
    Бу үлүгэр харбыалаһыыны барытын олбуор нөҥүө өттүттэн көрөн аҕай турбут Арамаан:
    -Биэчик, бачча маанытык таҥныбычча кыыһы кытта сиэттиһэн,дэриэбинэ устун күүлэйдээн кэл ээ,дьон-сэргэ таптыыргын биллиҥ-көрдүҥ,-диэн күлүү-элэк гыммыта эбитэ дуу, кырдьык эппитэ эбитэ дуу.
    Ону биһиги киһибит көнөтүнэн ылынан,"чахчы даҕаны",диэн санаата,ол эрээри тугу да хардарбакка, олбуорун иннигэр тахсан,киэбирбиттии турунан кэбистэ. Дьиэтиттэн эбээтэ сырсан тахсан:
    -Тоҕойуом ырбаахын хаан буолбута көстө сылдьар дии,иккистээн сууйуохтаах этим.Уу,сатана уола мааны таҥаһы саатар өтүүктэппэккэ кэтэн кэбистэҕэй.
    Биэчик эбээтэ лахсыйарыгар кыһаммат.Кэрэ кыыһы көрөн,бэйэтэ да убаҕас өйө отой көтөн хаалаахтаата.
    -Привет,Уля.
    -Привет,Биэчик.Мааны киһи буолбуккун дии.
    -Киэһэ өссө баттахпын суунуом уонна кырыттарыам.Эн ханна баран иһэҕиҥ?
    -Ээ,оннук-маннык наадабар.
    -Оччоҕуна мин эйигин атаарыам.
    Кыыс кэтэспэтэҕин истэн,"мух-мах" буолан ылла,туох диэн хоруйдуон билбэккэ,биир сиргэ тэпсэҥнии тураахтаата,онтон:
    -Төптөрү кэлэн истэхпинэ дьиэбэр диэри атаараар сөп,-диэхтээтэ.
    -Эн албынныыгын,дьиэҕэр атын сиринэн бараары гынаҕыҥ,-диэн Биэчик тута кыыһыран кытар гына түстэ,силэ биир кэм бырдаҥалаан сүрдэннэ. Кыыһы субу сырбатыахча ыган кэллэ.
    Уля куттанан,уҥуохтара халыр-босхо баран хааллылар:
    -Чэ,сөп-сөп,барыахха.
    Биэчик кыыһы,Арамаан эппитин курдук,илиититтэн харбаан ылан сиэттэ уонна кэккэлэһэ хаамсан бара турдулар. Ону барытын көрөн турбут Арамаан,ис-иһиттэн астынан,күлэн ырбаҥнаата.
    Уоллаах кыыс сиэттиспитинэн Стёпа дьиэтигэр тиийэн кэллилэр:
    -Биэчик,эн манна күүт сөп,мин Стёпаҕа киирэ сылдьыам,түргэнник тахсыам.
    Биэчик киһи эрэ буоллар сөбүлэһэн:
    -Ээх,-диэтэ уонна кыыс илиитин, ытаччалыы туппутун,ыһыктан кэбистэ.
    Стёпа Уляны дьиэтигэр киллэрбэккэ олбуор айаҕар көрүстэ. Тугу эрэ кэпсэтэллэрин Биэчик ыраахтан туран,кулгааҕын чөрөтөн, иһиллиир,Уля ааттаһа сатыыр,Стёпа тоҥуйдук кэпсэтэр,онтон куолаһа соҥоон,кыыһыран барар:
    - Мин кими даҕаны көрүөхпүн баҕарбаппын,мин билигин эр киһи буолбатахпын.Киэр буол,мантан! Баран ити акаары Биэчиккин кытта олоххун оҥоһуҥ! Өссө сиэхсити миэхэ батыһыннаран аҕалбыт буола-буола.
    Акаары диэн тылы истээт,Биэчик оргуйан туран кэллэ,ырдьыгыныы-ырдьыгыныы сүүрэн кэллэ да,бэйэтэ да нэһиилэ турар Стёпаны түҥнэри анньан түһэрдэ уонна харса суох үлтү тэбиэлээн кэбиһиэҕин,Уля икки ардыларыгар түһэн,ааттаһан-көрдөһөн кыл-мүлчү тохтотто. Биэчик кыыһырбыта бэрдиттэн үрүҥүнэн көрөн кэбиспит, айаҕыттан тохтоло суох,биир кэм күүгэн аллар,сутуругун суулуу тутан,субу саба түһэргэ бэлэм турар. Стёпа сүгүн буолбат,сытан эрэ бэлэһэ тэһэ барарынан үөхсэн субурутар:
    -Ситэри сиэ сирэҕэс,далай акаары...
    Ол кэмҥэ дьиэ иһиттэн Стёпа ийэтэ хаһыытаабытынан ойон таҕыста:
    -Оҕобу-уон,сиэн эрэллэр. Бу акаары кыыс,собус-соруйан кырбатаары,иирээкини батыһыннаран аҕалбыт буолу-буола,-диэт Уляны ытыһынан сирэйгэ сырбатта.
    Уля манныгы эрэ кэтэспэтэҕэ,соһуйан хараҕын быччаччы көрөн кэбистэ,онтон ытаан тоҕо барда. Биэчик айаҕыттан аллыбыт күүгэнэ уҥу-хаҥас ыһылла биэрдэ,дьахтары баттаҕыттан харбаан ылла да,умса соһон кэбистэ уонна миинэн олорон,кыдьыгыра-кыдьыгыра саайталаабытынан барда.Аймалҕаны истэн,ыаллыы олорор дьон тиийэн кэллилэр,Биэчик аһын былдьатан эрэр адьырҕа кыыллыы ойон туран,аны ол дьоҥҥо саба түһээри ыстаҥалаата.Ол кэмҥэ Уля ытыы-ытыы атах байай сүүрэ турда.Дьон Биэчиги харбаан ылан,тута сатаабытыгар кыһаммакка,мүлчү көтөн,Уляны кэнниттэн сырыста.Балай эмэ ыраатан баран,Уля ытыы-ытыы, күөх окко умса баран түстэ.Биэчик ситэн кэлэн, аттыгар олордо,саҥата суох ытыы сытар кыыһы баттаҕыттан имэрийдэ.
    -Ити мааматын таах сибиэ кырбаатым даа? Диэн,сыыһа быһыыламмытын өйдүүргэ дылы,кырдьык-хордьук ыйытта.
    Быыстала суох ытыы сыппыт кыыс тохтоон хаалла,төбөтүн өрө көрдө уонна синигэр киирэн хаалбыт майгылаахтык:
    -Кэһэйдин,-диэн кэбистэ,онтон туран кэллэ,хараҕын уутун туора-маары сотунна уонна Биэчиги ордук эрбэхтээх илиититтэн сиэттэ,-бардыбыт дьиэбитигэр,Биэчик.

    2
  • ромашк_а
    30 июня 2016  

    Салгыытын күүтэбин

    0
  • Сулус уола
    30 июня 2016  

    Биэчик-уон биир тарбах.

    Улялаах Биэчик сиэттиһэн уулусса устун хааман иһэллэр,ааһан иһэр дьон дьиктиргээн, кэннилэрин хайыһа-хайыһа батыһа көрөллөр. Уля кыыһырбыта бэрт буолан,ол аайы отой кыһаммат. Стёпа ыт курдук үүрэн ыыппытын саныы-саныы,ис-иһиттэн кыйаханан кэлэр уонна иэстэһиэм,иннигин ылыам ээ,эн эппитин курдук акаары уолга ойох тахсыам,олохпун оҥостуом,оччоҕуна күнүүлээн сэттэҕин ылар инигин диэн толкуйдаан ылбахтыыр. Кини эмиэ бэлэмҥэ улааппыт ыал собус-соҕотох,ап-атаах оҕото буоллаҕа,хантан кэлэн ырааҕы-киэҥи толкуйдуур өйдөөх буолуой.Хата Биэчик,илиитин ыга сиэттэрэн, кыыс кэнниттэн соһуллан да истэр,инникитин тобула быһаарынан иһэр,биирдэ эмэ түгэн тосхойдор дьиэбэр ыҥыран,матараас анныгар кистии сытар суруктарбын аахтарбыт киһи уонна хантан эмэ кэмпиэт булан күндүлүөм этэ. Ол быыһыгар, кыыһы кытта хаһан даҕаны сиэттиһэн кэккэлэһэ хаамсыбатах буолан,хаана оонньоон кэлэн,били сэбэ баҕайы тимир курдук кытаатан,ыстаанын дьөлө көтөн тахсыахча хоройон хаалбытын кистии-саба тута сатаахтыыр. Ол курдук сиэттиспитинэн Уля дьиэтигэр тиийэн кэллилэр,уол илиитин ыытан баран:
    -Чэ,Биэчик дьиэлээ,сарсын көрсүөхпүт,-диэтэ.
    Биэчик аҥар илиитин сиэбиттэн хостообокко испитэ,босхоломмут илиитин тута сиэбигэр батары анньан кэбистэ уонна икки илиитинэн куолаан,били баҕайы сэбин умса баттыы сатаата да кыаллыбата, ыстаанын тимэҕин төлө көтүөхчэ эбии хоройон, чиҥээн биэрдэ.
    Уля ону таба көрөн мичик гынна:
    -Биэчик мээчиктии турума,дьиэҕэр бара оҕус,-диэтэ.
    -Сөп,сарсын кэлээр,-диэт,уол эргиллэ биэрдэ да сүүрэ турда,ол да буоллар илиилэрин сиэптэриттэн таһаарбата.
    Оннук хороппутунан дьиэтин олбуоругар сүүрэн киирдэ. Итиччэ үлүгэри Арамаан обургу таба көрүө суоҕа баара дуо:
    -Биэчик,тымныы ууга уга оҕус,оччоҕуна сымныа,кэл бэртэх,-Арамаан уһааттан хомуоска толору уу баһан ылан,олбуор үрдүнэн уунна.
    Биэчик кырдьык-хордьук ыстаанын сулбу баттаат,били сэбин хайдах угуон билбэккэ,хомуостаах уутун эҥин араастаан дьалкыта турда.
    -Нохоо,ити эр киһи буолбутун бэлиэтэ,ойох көрдүүр сааһын кэлбит.
    -Ол ойохпун туохпунан иитэбин,үлэлээбэппин,хамнаһым суох.
    -Онтон баай дьон кыыһын ойох ылар буоллаҕыҥ дии.Оччоҕуна бэлэмҥэ таралыс гына түһэҕиҥ. Күн аайы тото-хана аһыыгын,талбыккынан таҥнаҕын, күн аайы маҥаһыын кэрийэн ону-маны атыылаһаҕын.Бэрт буолбатах дуо,нокоо?
    -Кырдьык даҕаны.
    -Ити Уляҥ эйиэхэ анаан төрөөбүт кыыс быһыылаах. Мин көрдөхпүнэ өссө эйигин олус таптыыр курдук.
    -Кырдьык дуо,Арамаан?
    -Кырдьаҕас киһи сымыйалаабатым ини. Көр-эрэ эн ити кыыһы дьиҥ-чахчы таптыыр буоллаххына сыллыахтааххын-ууруохтааххын.
    -Ол хайдах сыллыыбын-ууруубун?
    -Оҕо сылдьан улахан уолаттары кытта охсуһан,ытаан-соҥоон кэлэргин өйдүүгүн дуо?
    -Өйдөөн буоллаҕа.Күн аайы охсуһан,сороҕор кырбанан ытаан-соҥоон кэлэр этим.
    -Буот,оччоҕуна эбээн барахсан имэрийэ-имэрийэ сыллыыр-ууруур этэ дии.Эмиэ ол курдук,туох да атына суох.
    -Ээ,хата инньэ диэ,ону баҕас сатыыр инибин.
    -Баҕар утарыластын,баҕар кулуннуу мөҕүстүн,онно отой кыһаныма,кууһан ыл да,уураабытынан-сыллаабытынан хам баттаан кэбис.Онтон..,-Арамаан мичик гынан ылла.
    -Онтон тугуй? Салгыы саҥаран ис,-Биэчик бэркэ диэн сэҥээрэн истэ турда.
    -Салгыы...Эн чороҕордооххун,кини хайаҕастаах.., ону дьэ айбыт таҥара буллаттыыр ини..,-Арамаан кэпсэтии бүттэ диэбиттии кыраабылын кыбынан бара турда.Онтон эргиллэн,-хомуоһу оннугар ууран кэбис,-диэтэ.
    Биэчик тугу эрэ толкуйдаан,өссө да өр салыбыраан хаалбыт чороҕорун көрөн турда.Онтон эмискэ өйдөммүттүү:
    -Арамаан,кэмпиэттээххин дуо? Кыратык бэрис эрэ.
    -Ээ,уолбар бэрсэн бөҕө буоллаҕа,киэһэ киирэн ылаар.
    Биэчик олбуорун иһигэр соҕотоҕун хаалан,буоларын курдук кыра оҕотугар түһэн хаалла.Кумахха биир гына ыһыллыбыт оонньуур массыыналарын диэки сүүрэ турда.Мааны таҥаһа киһи аатыттан ааһыар диэри буккулунна,астына оонньоото.Киэһэ,быдан хойут эрэ дьиэтигэр киирэн,аһаабакка даҕаны, сыгынньахтанан оронугар сытта.Аһаан да диэхтээн,туох да аһылыктара суох буоллаҕа.Эбээтэ хамнаһын сыыһын барытын арыгы гынан бүтэрбитэ ыраатта.

    2
  • waikiki
    2 июля 2016  

    аагааччылар баарбыт бары комменныыр буолбатахтар...суруйан ис

    0
    • Valentina
      2 июля 2016  

      Бу Арамаан да айдааны оҥорор киьи эбит ээ. өйүнэн мөлтөх киьинэн туьанан. Иэдэн өссө туох буолара

      0
  • Saaschaana
    2 июля 2016  

    Куттал.. ..

    0
  • 19
    2 июля 2016  

    Арамаан дьэ дьаабы киьи.

    0
  • Сулус уола
    2 июля 2016  

    .

    Күндү аа5ааччыларым,оптуорунньук киэһэ салгыы суруйуом. Сыыйа-баайы тиһэ5эр тиэрдиэм диэн мас курдук эрэннэрэбин.

    1
  • ромашк_а
    3 июля 2016  

    Кытаатаар, күүтэбит

    0
  • tt
    4 июля 2016  

    Хаьан сарсын буолар

    0
  • Сулус уола
    5 июля 2016  

    Биэчик-уон биир тарбах.

    Биэчик быдан хойут,күн ортото эрэ уһугунна.Хараҕын хайа тардаат,ханна эрэ хойутаан эрэрдии,ойон турда.Сып-сап таҥна охсон таһырдьа ойдо, олбуорун аанын аһан эрэ баран,дьэ өй ылан тохтоото.Кини кырдьык хойутаабыт,Уля олбуорун иннинэн ааспыта быдаҥнаабыт,ону бигэргэтэрдии ыала киһи,Арамаан буолуохсут,олбуор нөҥүө өҥөйөн туран:
    -Биэчик,хойутаатыҥ,кыыһын мааҕын сарсыарда ааспыта.Бүгүн бүтэһик экзаменнара,кыыһын төптөрү кэлэн эрдэҕинэ эҕэрдэлииргин умнумаар эрэ.
    -Ээ,кырдьык даҕаны,кэмпиэппин бэҕэһээ киирэн ылбатахпын дии.
    -Оннук.Билигин аҕалыам,-Арамаан дьиэтин диэки саллаҥнаата.
    Өр кэтэһиннэрбэккэ,ытыһын муҥунан кэмпиэт арааһын,сакалаат күндүтүн аҕалан,олбуор хайаҕаһынан Биэчик сиэбигэр хаалаата. Биирдэрэ уҥа-хаҥас эргийэн биэрэн сиэптэрин тоһуйар киһи эрэ буолла. Махтал тылын этиэ баара дуо,ымсыыран,сыҥааҕын уута тохтоло суох биир кэм сүүрэрин кыана сатыы турда.
    -Барытын бэйэҥ сиэн кэбиһээйэххиний,кыыскын хайаан да күндүлээр,-Арамаан эрдэттэн билбиттии сэрэттэ.
    -Сөп,-диэн Биэчик сөбүлэстэ эрээри,Арамаана төптөрү хайыһаатын кытта, биир кэмпиэти айаҕын диэки атаара оҕуста.
    Онтон оонньуур массыыналарын көрөөт,отой иирэн хаалла.Ол курдук тото-хана кэмпиэт арааһын,сакалаат амтаннааҕын мотуйа-мотуйа оонньуу сырытта.Тобуктаан олорон массыыналарыгар толору кумах баһа-баһа,биир сиртэн атын сиргэ илдьэн сүөкүүр,ол быыһыгар тохтоло суох массыына тыаһын үтүктэн "бы-ым-бм-бм-бм, бы-ым-бм-бм-бм", диэн баһын иһэ баб-баллырҕас. Мааны ыстаана хайы-сах хас да сиринэн хайа барбыт, көстүүмүн тоҥолоҕо килэрийбит,сиэҕэ сыыҥк-сыраан буолбут,сиэптэрэ кумаҕынан туолбут.Дьиктитэ диэн баар,ынахтыы баайыллыбыт хаалтыһыгар кыраам да кир иҥпэтэх.
    Ол курдук,тулалыыр эйгэтин толору умнан,уутугар-хаарыгар киирэн,тобуктаан олорон,оонньуу сырыттаҕына:
    -Биэчик,привет,-диэн кыыс саҥата дуораһыйан соһутта.
    Биһиги киһибит омуннаах бэйэлээхтик бүтүннүү эргиллэ биэрдэ,хараҕын быччаччы көрөн,сыыҥын туора-маары соттон кэбистэ.Ол эрээри кумаҕыттан өҥдөйбөккө,олорбутун курдук олорон эрэ,олбуорун иһигэр тыаһа-ууһа суох эмискэ баар буола түспүт Уляҕа туһаайан:
    -Дорообо,Уля,-диэтэ.
    Кыыс иккистээн:
    -Дорообо,-диэтэ.
    -Хайа, бүтэһик экзамеҥҥын хайдах туттардыҥ?
    -Эн хантан билэҕин бүтэһик экзаменым буолбутун?
    -Дьэ,билэбин,хайдах туттардыҥ? Диибин батта.
    -Эмиэ биэс.
    -Ол аата олус үчүгэй этэ дуо?
    -Ол аата олус үчүгэй.
    -Оччоҕуна экзаменнаргын барытын олус үчүгэйдик туттардыҥ дуо?
    -Барытын олус үчүгэйдик.Биэчик, мин оскуоланы кыһыл көмүс мэдээллээх бүтэрдим ээ.
    -Ол аата,дьоруойгун дуо?
    Уля мичээрдээн ылла:
    -Оннук курдук.
    -Оччоҕуна эҕэрдэлиир буоллаҕым дии.
    -Махтал.
    -Бэйэ тохтоо эрэ,-Биэчик сиэбин хаһынна даҕаны, саатар биир кэмпиэт ордубатах,иҥсэтин кыаммакка барытын сиэн кэбиспит.Кыыһы тугунан күндүлүөн билбэккэ,кэтэҕин тарбаммахтаан ылла.
    -Туох буоллуҥ,Биэчик?
    -Бэйэ,эн манна тура түс,мин билигин кэлиэм,-диэт олбуору үрдүнэн бэрт чэпчэкитик ыстанан кэбистэ уонна Арамаан дьиэтин диэки сүүрдэ.
    Уля бүгүн санаата көтөҕүллүбүтэ сүрдээх,ити Биэчиктэн кырбаммытын,хараҕа көҕөрө сылдьыбытын аахсыбатахха,кырдьык да олус кэрэ кэм эбит. Экзаменнарын барытын туйгун сыанаҕа туттарда,аны мэдээл ылыаҕа,онтон үрдүк үөрэххэ киириэҕэ.Онтон..,онтон.., олох көрдөрөн иһиэҕэ.Көтүөхпүн-кынатым ханнаный? Диэбиттии, Уля оҕо эрдэҕинээҕи доҕорун кэтэһэн,үөрэн ырбайа турда.
    Сотору Биэчик, икки сиэбигэр тобус толору кэмпиэттээх, тиийэн кэллэ:
    -Мэ,эйигин күндүлүүбүн уонна олоххор ситиһиини баҕарабын,-эмиэ сыыҥын туора сотунна.
    -Баһыыба,Биэчик,-Уля сакалааты ылан,сиэтэ.Онтон эмискэ баҕайы:
    -Биэчик,оонньуохха эрэ,урукку курдук,-диэн хап-хара харахтарын быччаччы көрөн кэбистэ.
    -Давай,ити мин массыынам,онтон ол эн массыынаҥ.Мин массыынам быдан мощнай.
    -Чэ буоллун,-Уля чөмөх кумахха тобуктуу биэрэн,Биэчик анаабыт массыынатын ылан,кумах тиэйэн,оонньообутунан барда.
    Сотору кэминэн олбуор иһэ айдаанынан-куйдаанынан туолла.Урут хаһан эрэ оҕо сылдьан үүт-үкчү бу курдук оонньууллара. Тиһэҕэр тиийэн Уля даҕаны Биэчиктэн туох да ордуга суох буолла,олох оҕотугар түһэн хаалаахтаата.Тэбис-тэҥҥэ тобуктуу сылдьан биир кэм "бы-ым-бм-бм-бм,бы-ыым-бм-бм-бм" бөҕө буолла. Оонньуурун омунугар,тыал үрдэҕин аайы,бэйэтэ даҕаны кылгас былаачыйата,өрө көтөҕүллэн,кылбаа маҥан буута эрэ кылбаҥнаан буолбакка,туруусуга кытта көстөн кэлэригэр соччо кыһаммат.Ол оонньуу сырыттахтарына олбуор нөҥүө өттүттэн киһи саҥата:
    -Уля,дорообо,-диэбитигэр,дьэ өйдөнөн,тута тура эккирээтэ.
    -Дорообо,Арамаан манна баар эбиккин дуу?
    -Дьэ, баарбын аҕай,кыра-хара киһи ханна барыахпыный?
    -Ээ,ити көрбөтөҕүм ырааппыта бэрт буолан мээнэ ыйыттым.
    -Оннук буолумуна. Дьонун хайдахтарый? Аҕан солото суох,үлэ-хамнас бөҕө буолуо?
    -Дьонум этэҥҥэлэр,аҕам үлэтиттэн соло булбат.
    -Арамаан,мэһэйдээмэ эрэ.Оонньуу сылдьабыт буолбат дуо,-Биэчик сөбүлээбэтэҕин биллэрэн,быһа түстэ.
    -Сөп-сөп,тукаам,кырдьаҕас киһи эдэр дьоҥҥо мэһэйдээбэтэҕэ быдан көнө,- Арамаан бараары эргиллэн иһэн,Биэчик диэки көрөн,аҥаар хараҕын быһа симэн,имнэнэн ылла.Арааһа бэҕэһээ сүбэлээбитин санатан биэрдэҕэ буолуо.

    2
    • Valentina3
      5 июля 2016  

      Оо дьэ, иэдээн буолар буолла дии

      0
    • Лена
      5 июля 2016  

      Бугун бутэр да кэпсээн? Олох Уля туьугар санааргыы агай олоробун. Акаары да Арамаан.

      0
  • Сулус уола
    5 июля 2016  

    Биэчик-уон биир тарбах.

    -Чэ,Уля оонньоон иһиэххэ, ити киһини кытта кэпсэтимэ,аралдьыйыма.
    Арамаан биллибэккэ эмисэ күөрэс гынан көрбүтүттэн,Уля дэлби кыбыһынна,салгыы оонньуур санаата мэлийдэ.
    -Биэчик, мин дьиэлиэм этэ.
    -Оччоҕуна мин эйигин атаарыам.
    -Чэ,сөп.Аарааҥҥа диэри атаараар,-аны кыыһыран кэлиэ диэн,Уля сөбүлэһэригэр эрэ тиийдэ.
    -Ол эрээри,тохтоо эрэ,-Биэчик тугу эрэ толкуйдуурдуу дуу,санаан кэлбиттии дуу, алаа харахтарын икки аҥыы көрөн турбахтыы түстэ.Онтон:
    -Эн ити сарайга киирэ тур,мин билигин дьиэбиттэн тугу эрэ таһаарыам,-диэн боччумнаах баҕайытык туттан туран, эттэ.
    Оҕо сылдьан, саһа буола оонньуулларыгар,Уля куруук бу сарайга киирэн,эргэ дьыбаан кэннигэр саһара,оччоҕуна Биэчик хаһан даҕаны булбакка бэринэрэ.Оччолорго бу сарай син саҥатык этэ,билигин эргэйэн,иҥнэйбит,хаптаһыннара балай эмэ аппыттар,киһи саһан туһаммат буолбут. Уля сарай аанын аһан,киирэбин дуу,суох дуу диэбиттии,сарай иһин эргиччи көрө турда.Дьыбаан билигин даҕаны тураахтыыр эбит,онтон ураты туох да мал-сал суох. Уля киирдэ,дьыбаан кирэ бэрдиттэн сиргэнэн,олорбото,оҕо сааһын саныы-саныы төптөрү-таары хаамыталыы сырытта.Ол сырыттаҕына сарай аана аһылла биэрдэ,Биэчик тоҕо эрэ сүүһүн аннынан уоран көрөр,хас эмэ биэрэстэ сири сүүрэн кэлбиттии өрүтэ тыыммахтыыр.Онтон көхсүгэр кистээн турбут саппыйатын саҥата суох Уля диэки уунна:
    -Маны барытын ааҕа иликкинэ ханна да ыыппаппын,-диэн быһа-бааччы этэн кэбистэ.
    Уля саппыйаны ылан,дьыбааҥҥа таҥнары сүөкээтэ.Кэмбиэрдээх суруктары,открыткалары көрөөт тута биллэ.Биир суругу ылан арыйыахча буолан иһэн,түөһүгэр сыһыары тутта уонна Биэчик диэки көрөн,сүрэҕэ нүөлүйэн ылла,ис-иһиттэн олус аһынан,хараҕын уута ыгыллан таҕыста:
    -Барахсаммы-ыан,баччааҥҥа диэри хаһаана сылдьаҕын дуо? Ол аата ким даҕаны ааҕан биэрбэтэх буоллаҕа,-чугаһаан кэлэн,дьыбааҥҥа олорор Биэчиги төбөтүттэн имэрийэн ылла.
    Ону биһиги тойооскубут хайдах өйдөөбүтэ эбитэ буолла,ону ким билиэ баарай.Кыыһы харбаан ылла да,кип-кирдээх дьыбааҥҥа тиэрэ баттаан кэбистэ уонна этиллибитин курдук,харса суох сүүһүттэн,оройуттан сыллаан барда.Күп-күөх сыыҥа кыыс сирэйигэр биир гына биһилиннэ.Уля соһуйан,маҥнай утаа саҥарбакка да хаалла,онтон дьэ өй ылан,хаһыытаан эрдэҕинэ алта тарбахтаах ытыс айаҕын хам баттаан кэбистэ. Кулуннуу өрө мөхсө сатаата,ол эмиэ туһалаабата.Сотору кэминэн,айбыт таҥара көмөтүнэн эбитэ дуу,чороҕор аналлаах хайаҕаһын булла.Уля тыын былдьаһа-былдьаһа, хараҕа тэстэринэн быччаччы көрөн сытар,кини туох-ханнык буолбутун билигин даҕаны оройугар түһэрэ илик.Арай үрдүгэр далай акаары,оҕо эрдэҕинээҕи доҕоро,алаа Биэчик өрүтэ көппөҥнүүр да көппөҥнүүр,муннуттан күп-күөх сыыҥк субуруйар да субуруйар.Онтон били мээнэ омуннаах баҕайытык өрүтэ уһуутаан ылла.Хараҕын олох да үрүҥүнэн көрөн кэбистэ уонна бэркэ диэн астыммыттыы үрдүгэр сыһыары сыстан,налыйан хаалла.Ол курдук сыппахтыы түһэн баран,ыстаанын да кэппэккэ,таһырдьа таҕыста.Халлаан диэки хантайан биир хараҕа соҕурууну,биир хараҕа хотуну көрөн кэбистэ.Сэрэйдэххэ тугу гыммытын бэйэтэ да өйдүү илик быһыылаах. Хара сордоох ону ырытар өйө суох буоллаҕа.
    Уля ону туһанан таҥна оҕуста уонна куотар аакка барда. Ырбаахылаах,хаалтыстаах эрэ,халлаан диэки хантайан турар Биэчик аттынан ааһан эрдэҕинэ,баҕайы ыытыа баара дуо,илиититтэн харбаан ылла да,төптөрү сарайга соһон киллэрдэ.Били сэбэ эмиэ хорос гыммыта эрэ баар,кыыһы тиэрэ көтөн кэбистэ уонна эмиэ хараҕын үрүҥүнэн көрөн кэбиһиэр диэри астына мөҕүстэ.Онтон эмиэ..,онтон эмиэ. Ол курдук киэһээҥи ыам бүтүөр диэри кыыһы ханна да ыыппакка,дуоһуйуор диэри көрүлээтэ.
    Кэмниэ кэнэҕэс,чэ сөп буолла диэбиттии,олоро биэрдэ.Онон-манан ыһыллыбыт суруктарын хомуйан ылан,саппыйатыгар төптөрү укта.Ыстаанын булан кэттэ уонна тахсаары туран:
    -Сарсын кэлээр,кэлбэтэххинэ бэйэм тиийиэм,-диэн баран,бара турда.
    Уля хайдах буолуон билбэккэ өссө да өр олорон хаалла.Ытыах санаата киирэр даҕаны,саатар хараҕын уута ыгыллан тахсыбат.
    Уля аҕата,Ылдьаа Уйбаанабыс сиэркилэ иннигэр туран,хаалтыһын көннөрүнэр,тииһин-уоһун араастаан хамсатан ылбахтыыр.Онтон ойоҕун диэки хайыһан:
    -Дьэ,чаҕылыйан түһэн,билигин даҕаны уол оҕотобун дуу,ханан даҕаны үрүҥ баттах суох.Арыгы испэт,табаах тардыбат диэн ити буоллаҕа.
    -Дьэ,кырдьык уол оҕотоҕун,бүтүн совхоһу илиигэр тутан олорор буоллаҕыҥ.
    Ити Ылдьаа Уйбаанабыс оройуон киинигэр буолбут атыыр мунньахха сылдьан,ситиһиилээхтик араатардаан,кыайан-хотон,санаата көөнньөн кэлэн,ойоҕун иннигэр киэбирэ турар. Кырдьык да,кини киһи бу үлүгэрдээх улахан,баай совхоһу хаһыс эмэ сылын сатабыллаахтык салайан,кытаанах сутуругар тутан олороро туох да мөккүөрэ суох. Дьон бары киниттэн толлор,утары биир да тылы эппэттэр.Өрө көрбүтү тута муоһун тоһутар кыахтаах,оннук кытаанах салайааччы.
    -Бүгүн мунньахха мин кинилэри кэһэттим ээ,хайаан да икки "Бөллөрүүс" биэрэҕит диэн баран,трибунабын дьөлө охсо сыыстым.Биэриэххит суоҕа да..,-диэн эрдэҕинэ,дьиэ аана оргууй-оргууй аһылынна,кыыстара киирэн кэллэ,тобуктуу биэрдэ уонна сыыйа-баайы ытаан барда.Онтон олох да умса баран түстэ.
    Ийэлээх аҕа кыыстарын үрдүгэр саба түстүлэр.Көтөҕөн ылан оронугар илдьэн сытыардылар.
    -Экзамеҥҥын сатаан туттарбатыҥ дуо? Ийэтэ сүрэҕин харбанна.
    -Суо-уо-уох.
    -Эмиэ Биэчик дуо? Аны аҕата айманан турда.
    -Аһаа-аа-аа-а.
    -Дьэ,б****т уола,хабарҕаҕа турдаҕы-ыан.Билигин тиийэн оройун дьөлө үүттээн кэбиһиэм эбээт,-аҕа киһи туох буолбутун ситэ быһаара барбакка,халҕаны хайа быраҕан,тахсан бара турда.
    Кэнниттэн ойоҕо эккирэтэн таҕыста:
    -Ол акаарыттан тугу булан ылаары,аахсыма.Аны киһини дэҥнээн саат-суут буолаарай,-диэн көрдө да,киһитэ дьахтар ньаҕаарарын истиэ баар дуо.Кыыһырбыта бэрдиттэн,кэннин да хайыһан көрбөккө,сытыары сыыры өрө дабайан сүүрэ турда.
    Ийэтэ дьиэтигэр төптөрү киирэн,Уляттан туох буолбуттарын сураһа сатаата даҕаны,кыыс тылыттан маппыттыы,тугу да саҥаран абыраабата.

    2
  • 12345
    5 июля 2016  

    баьаалыста учугэй согустук тумукьэнэрэ буоллар....кыыьы аьынабын

    0
  • ааҕааччы
    5 июля 2016  

    кыыс котокуну кэб*****э ди.....

    0
  • Аагааччы
    5 июля 2016  

    Ыыыы ширэзэшpersevering faceangry facefisted hand sign

    0
  • Аагааччы
    5 июля 2016  

    Салгыы суруйууйperson with folded hands

    0
  • Аагааччы
    5 июля 2016  

    Арамаан акаарыны кигэн, Уля агатыгар естуйбутэ буолуо дииangry face

    0
  • ньукулай
    6 июля 2016  

    Наһаа долгутулаах кэпсээн эбит.Салгыыта хаһан баар буолар?Күүтэбит аҕай.

    0
  • Сулус уола
    6 июля 2016  

    Биэчик-уон биир тарбах.

    Уля барбытын кэннэ,Биэчик таһырдьа тахсан,массыыналарын бүөбэйдии сырытта.Уҥа-хаҥас анньыалаан көрөр да,оонньуох санаата кэлбэт. Кини атыны саныыр,Уля сарсын кэллэҕинэ эмиэ барытын хатылыа,ол эрээри оройуттан буолбакка,киинэҕэ көстөрүн курдук,нарын уоһуттан сыллыа,ол быыһыгар хайдах гынан сорун сордообут сыыҥын суох оҥорорун толкуйдуур. Ол олордоҕуна,барытын бүөмнээн көрө-истэ сылдьыбыт Арамаан сирэйэ олбуор үрдүнэн өҥөс гынна:
    -Хайа,кыыс амтанын биллиҥ дуу?
    -Арамаан,ити хайыы аҕай сыттахпына,буччабыттан туох эрэ тахсар,оччоҕуна иһим үчүгэй баҕайы буолар дии.Ити тугуй ээ?
    -Дьэ,Биэчик билигин эн сиппит-хоппут эр киһигин..,-Арамаан өссө элбэҕи кэпсиэҕин,томтор сири өрө дабайан,Ылдьаа Уйбаанабыс иһэрэ көстөн кэллэ.Сирэйэ-хараҕа турбута сүрдээх,атыыр мунньах кэнниттэн хабыр охсуһуу буолара отой саарбаҕа суох.
    -Арамаан ситэри кэпсээ эрэ,тоҕо дөйөн туран хааллыҥ?
    -Дьэ,Биэчик охсуһар киһи буолбуккун,таптыыр кыыскын көмүскэһэр буоллаҕыҥ,хайаан даҕаны охсус.Олох туран биэримэ,-диэт,Арамаан дьиэтин диэки тэскилии оҕуста.
    Олбуор аанын хайа тэбэн,ыар ыалдьыт киирэн кэллэ.Ыстаанын курун сулбу тардан ылла, тугу да өйдөөбөккө турар Биэчиккэ уун-утары супту хааман кэллэ,курун төбөтүн үрдүнэн эргитэн аҕалла да, сирэйгэ кымньыылаан кэбистэ. Уол сирэйэ кытар гына түстэ,тута хабыллан таҕыста.Ол да буоллар уол ыһыллыбата,уолуйбата,оччолооҕу көрбүт,охсуһан-охсуһан кэлбит тойооску буоллаҕа.Кур иккистээн эргийэн кэлиитигэр хаптас гынан биэрдэ уонна тута быарга тэбэн саайда,онтон алларааттан өрө баһан таһааран,сыҥаахха сырбатта.Тэйэ биэрдэ да иккистээн быарга тэптэ,онтон үһүстээн тэптэ.Суох,халҕан саҕа кэтит,бүтүннүү былчыҥ,иҥиир киһи кымаардаан да көрбөтө.Тирии кур күөрэйэн кэллэҕин аайы аһаран биэрэ-биэрэ,сүүрэ сылдьан охсуолаан-тэбиэлээн көрдө да туһа тахсыбата.Биир түгэҥҥэ Ылдьаа Уйбаанабыс ытарча курдук илиилэринэн уолу таба тутан, харбаан ылла.Дьэ,атыыр оҕуһу кытта борооску кэйсэн эрэллэригэр холоонноох буор өрө ытыллан,бурҕачыйа түстэ.Биэчик барахсан курданарыттан ыга туттара сылдьан,тиһэҕэр тиийэн,өрө мөхсө-мөхсө киһитин илиититтэн-атаҕыттан быһа ытыра сатаата да,мэлийдэ.Урут бу ньыма син туһалыыр буолара,бу сырыыга абыраабата.Ылдьаа Уйбаанабыс уолу түүтэх курдук өрө көтөҕөн таһааран,сиргэ ыбылы быраҕан кэбистэ.Онно сөп буолбакка,үрдүгэр саба түһэн,миинэн олорон,дэлби аҕылыар диэри сирэйин үлтү эттээтэ.Биэчик эрэйдээх өйүн сүтэрэн,таралыйан хаалаахтаата.Өссө да астына эттии олоруоҕун,үгэһинэн холуочук эбээтэ дьиэтиттэн оронон тахсан:
    -Ээ,сөп буолуо,оҕобун өлөрөөрү гыннын дии,-диэн киирэн биэрээхтээтэ.
    Тойон киһи туран кэлэн,холуочук эмээхсини хабарҕатыттан харбаан ылла:
    -Эһиги баҕастары оннугутун булларыам,-диэн баран,түҥнэри анньан кэбистэ.Эмээхсин тиэрэ таралыйан,төбөтүнэн кирилиэскэ баран түстэ.Ол курдук туймааран сытаахтаата.
    Кыайбыт-хоппут киһи,курун баанан,олбуор ааныгар чугаһаан эрдэҕинэ,милииссийэ массыыната тиийэн кэлэн,иннигэр хорос гына түстэ. Икки милииссийэ массыынаттан ойон таҕыста.Мааны таҥастаах Ылдьаа Уйбаанабыс иннигэр кэлэн хайдах гыныахтарын билбэккэ,бэйэ бэйэлэрин көрсө-көрсө тэпсэҥнии турдулар.Онтон биирдэстэрэ:
    -Массыынаҕа киир,баһаалыста,-диэтэ.
    -Бу күлүгээттэри туппакка,миигин сылгылыы кэллигит дуо? Ылдьаа Уйбаанабыс, саннынан эрэ сылдьар эдэр баҕайы милииссийэлэри бардьыгынаата.
    -Баһаалыста,үчүгэйинэн киир,барытын быһаарыахпыт,күлүгээттэри эмиэ хаайыахпыт,-дэстилэр милииссийэлэр.
    Тойон обургу киһи эрэ буоллар массыынаҕа киирэн олордо,ол да буоллар дьаһайарын тохтоппото:
    -Бара охсуохха,ити ыттары көрүөхпүн даҕаны баҕарбаппын!
    Милииссийэ массыыната саҥа хоҥнон эрдэҕинэ, аны суһал көмө массыыната тиийэн кэллэ.Өйүн сүтэрэн сытар Биэчиги иһиллээн,тутан-хабан көрдүлэр,онтон икки өттүттэн көтөҕөн,массыынаҕа киллэрдилэр. Туймааран булкулла сылдьар холуочук эмээхсиҥҥэ ким да кыһаммата.Милииссийэлэр быраастары кытта тугу эрэ кэпсэттилэр,кумааҕы бөҕө суруйдулар.Онтон дьэ массыыналарынан тарҕаһан айаннаан эрдэхтэринэ,тойон киһи,Ылдьаа Уйбаанабыс:
    -Ити ким милииссийэни,суһал көмөнү ыҥыра оҕуста? Кыһалҕа тирээтэҕинэ кэлэн быстыбаккыт,наадата суохха кэлэргит эчи түргэнин,-диэн сэмэлээтэ.
    -Уолу өлөрө сыыспыккын,дьыала тэриллэрэ буолуо.
    -Өлөрө сыыспыккын буолан,үөн өлбөт ини.Сарсын кимнээҕэр өлүөр сылдьарын көрүөххүт.
    Биэчик эбээтэ соҕотоҕун хаалан, олбуорун иһигэр булкулла-тэлкиллэ сырыттаҕына,аны мааны таҥастаах,көстүүмнээх следователь тиийэн кэллэ.Ону эрэ кэтэһэн олорбуттуу,олбуор нөҥүө өттүттэн Арамаан сирэйэ мэлбэс гына түспүтэ:
    -Ээ,ити эмээхсин сайабылыанньа сатаан суруйбата буолуо ээ.Буукубалары да билээхтээбэт ини.
    -Эн ыҥырбытын дуо,милииссийэни?
    -Ээ,мин.
    -Туох буолбутун сиһилии кэпсээн биэр эрэ.
    -Ээ,кэпсээн бөҕө буоллаҕа.
    Следователь кумааҕыларын,уруучукатын таһааран суруйарга бэлэмнэннэ:
    -Чэ,саҥалаа.
    -Ити барыта Ылдьаа Уйбаанабыс кыыһыттан Уляттан саҥаланна,көҥүл барбыт сэлээччэх кыыс быһыылаах.
    -Онно-манна халыйбакка кэпсээн ис.
    -Сөп-сөп. Ити кыыс урут Стёпа диэн уоллуун доҕордоһор этэ.Биир күн Стёпалаах Уля манан ааһан истэхтэринэ,ити Биэчик барахсан туох эрэ диэн,тылыттан хаптаран киирэн биэрээхтээбитэ.Онно Стёпа, Биэчик эрэйдээҕи кулгааҕыттан соһо сылдьан кырбаабыта.Ону Уля көмүскэһэн абыраары икки ардыларыгар түспүтэ,төһөтүн да иһин оҕо эрдэҕинээҕи доҕоро буоллаҕа.Ону ол баҕайы уола түҥнэри анньан кэбиспитэ,охсуһуу бөҕө тахсыбыта. Ол охсуһа сылдьан Биэчик олох алҕас кыыһы сирэйгэ биэрбитин илэ харахпынан көрбүтүм.Ол күнтэн ыла Уля куруутун Биэчиккэ кэлэр буолбута ээ.Хара сордоох кыыһа,өйүнэн тиийиммэт уол иннигэр көөчүктэммит курдук,куруутун курдаттыы көстө сылдьар,эмэһэтин эрэ сабар-саппат, кып-кылгас былаачыйалаах,сыгынньах кэриэтэ таҥнан- симэнэн кэлэр буоллаҕа үһү.
    -Оруннааҕы кэпсээ, бүгүн туох буолбутун,-следователь эмиэ быһа түстэ.
    -Сөп-сөп. Бүгүн Уля эмиэ бэйэтэ кэлбитэ.Эйэ дэмнээхтик тэбис-тэҥҥэ кумахха булкуллан оонньуу сылдьыбыттара.Онтон Биэчик туран дьиэтин диэки барбыта,кыыс буоллаҕына ити иҥнэйбит сарайга киирэн,чылыпыс гынан хаалбыта.Сотору Биэчик дьиэтиттэн тахсан,кыыһы көрдөөн,төптөрү-таары тэскэйдэммитэ.Онтон сарай иһиттэн Уля уолу ыҥырар саҥата иһиллибитэ.Ол курдук киэһэ хойуккааҥҥа диэри сарайтан быкпакка олорбуттара.
    -Онно тугу гыммыттарай?
    -Дьэ,ону мин этэр кыаҕым суох.Эдэр дьон тугу гыналларын өҥөйөн турбатаҕым,-Арамаан мичээрдээбитэ буолла.
    -Тыас-уус,айдаан-куйдаан,охсуһуу..,
    -Суох-суох,уу-чуумпу этэ,-Арамаан, следователы ситэ саҥардыбакка,быһа түһэн хардара оҕуста.
    -Онтон киэһэ кыыһы көрбүтүҥ дуо?
    -Көрөн бөҕө буоллаҕа.Сарайтан тахсан,миигин кытта быраһаайдаспыта.Сирэйэ-хараҕа киһи быһыытынан этэ.Охсуспут-этиспит көрүҥэ ханан даҕаны суоҕа.
    -Убаайка,тугу-тугу кэпсээтиҥ эбитэ буолла,сымыйа эрэ,кырдьык эрэ.
    -Барыта чахчы,илэ көрбүппүн эрэ кэпсээтим.
    Ылан көрдөххө кырдьык оннук ээ.Арамаан кэпсээнигэр эбии да,көҕүрэтии да суох курдук. Барыта орун-оннугар буолан тахсар. Тиһэҕэр тиийэн оннук да буолбута,следователь уол туоһулартан,көрбүт-истибит дьону кэрийэ сылдьан сураспыта.Бары киксибит курдук,Арамаан кэпсээбититтэн уратыны эппэтэхтэрэ. Онон Ылдьаа Уйбаанабыс,сааһын ситэ илик,өйүнэн тиийиммэт,инбэлиит оҕону үлтү кырбаан, улаханнык эчэтэн дьыалата лаппа хаахтыйбыта.

    2
  • danvik
    6 июля 2016  

    Ол б..да буолар эбит, ити кыыс оттон акаары да? Уруккуттан куттуур, бааьариэтж диэбэтэх сирэй дуу? Отличница эрээри итинник акаарытык быьыыламмата ини!?! Хата мин кэпсээни ааганиьаран куйахам куурдэ, испэр кутуйах хаамта! Киьи абаккарар ынырыктык!

    0
  • Сулус уола
    6 июля 2016  

    Биэчик-уон биир тарбах.

    Үөн өлбөт дииллэринии,Биэчик обургу балыыһаҕа үс эрэ хоммута уонна дьиэтигэр төннөн кэлбитэ. Хата балыыһаҕа сытан,бэлэм аһы тото-хана аһаан,сирэйэ-хараҕа испитин аахсыбатахха,уойбут-топпут,лаппа тупсубут көрҕүнэммит. Туора соһулла сылдьар сыыҥа даҕаны аҕыйаабыкка дылы буолбут. Биэчик дьиэтин булаат да,олбуорун үрдүнэн өҥөйөн,Арамааны чуҥнаата.Арамаан өр кэтэһиннэрбэтэ:
    -Дорообо,Биэчик,хайдаххыный? Диэбитинэн дьиэтиттэн тахсан кэлэн, чугаһаата,оннооҕор тэҥнээҕэр холоон,эр киһилии илии тутуһан эҕэрдэлээтэ.
    -ЫлдьааУйбаанабыс ханна баарый? Баҕайыны өлөрүөм этэ.
    -Тыый,тукаам,ону-маны тыллаһыма.Ол киһин хаайыга сытар,эйигин кырбаан дьыалата хаахтыйбыт. Суут-сокуон быһаарыа буоллаҕа.
    -Суут-сокуон ол кинини таһыйар үһү дуо?
    -Таһыйбатар даҕаны,сөптөөх миэрэ ылар ини.Хата эн Уляҕын олох да ахтыбатаххын дуу?
    -Ээ,аҕынным аҕай ээ.Ол иһин балыыһаттан күрээн кэллим,быраастар айдаара хааллылар.
    -Көр эрэ, Уля ийэтэ оройуон киинигэр киирбитэ ээ,Ылдьаа Уйбаанабыһы бүөбэйдии.
    -Онон тугу этээри гынаҕыҥ? Онно барабын дуо?
    -Суох тукаам, толкуйдаан көр ээ,Уля дьиэтигэр соҕотох олороро буолуо. Таптыыр киһи ыалдьыттыы тиийэрин хайдаҕый? Аара ахтылҕаҥҥын таһаарыан этэ буоллаҕа,чэ,бэйэҥ бил.Хаарыан кыыс соҕотоҕун чуҥкуйа олороохтоотоҕо,-Арамаан төптөрү хайыһан дьиэтин диэки саллаҥныы турда.
    -Кырдьык даҕаны, кэмпиэттээххин дуо?
    -Баар бөҕө буоллаҕа,киирэн ыл.
    Биэчик икки сиэбигэр тобус-толору кэмпиэт кэһиилээх,Уля дьиэтигэр тиийэн кэллэ. Маҥнай олбуор иһигэр киирбэккэ эрэ,төптөрү-таары хаама сылдьан чуҥнаата,дьиэ аана хатамматах,ким эрэ баар эбит,диэн быһаарда. Ол сырыттаҕына Уля илэ бэйэтинэн тахсан кэллэ уонна дьиэ кэннин диэки хаамта.Ону туһанан Биэчик олбуору үрдүнэн ыстанан кэбистэ. Олбуор айаҕар баайыллан сытар ыт,уйатыттан ойон тахсан үрүөхчэ гынан иһэн,ээ бу акаарыны үрэн да диэхтээн,диэбиттии уйатыгар төптөрү киирэн хаалла.Биэчик атаҕын төбөтүгэр сүүрэн кэлэн,тыаһа суох дьиэ иһигэр чылыпыс гыммыта эрэ баар.
    Уля ону хантан билиэ баарай,дьиэтигэр киирэн,ийэтэ барарыгар эппитин тутуһан, аанын ыбылы хатанна уонна оронугар тиийэн умса түһэн сытта. Кини билигин кимниин даҕаны кэпсэппэт,биир да тылы ыһыктыбат,оронуттан турбат даҕаны. Үөрэ-көтө сылдьар элэккэй бэйэтэ соҕотохто мэлийэн хаалбыт. Оскуоланы бүтэрэр үөрүүлээх банкетыгар даҕаны барар санаата суох.Ол курдук күнү быһа оронугар сытан тахсар.
    Биэчик ыстаанын сулбурута-сулбурута,тыаһа суох үөмэн кэлэн,умса сытар кыыһы баттаҕыттан харбаан ылла,тиэрэ эргиттэ да, бокуойа суох үрдүгэр саба түстэ.Кыыс сарылаан көрдө эрээри ким кинини истиэ баарай. Маҥнай утаа харса суох утарылаһа сатаата,онтон сэниэтэ эстэн,сытан биэрэригэр эрэ тиийдэ. Биэчик хараҕын үрүҥүнэн көрөн кэбиһиэр диэри астына-астына мөхсөр,онтон өрө уһуутуу-уһуутуу кэдэриҥниир,онтон эмискэ налыйан хаалар.Уля буоллаҕына ытаары гына-гына ынчыктыы-ынчыктыы мас курдук сытар.Уол Уляны,киинэҕэ көстөрүн курдук,нарын уоһуттан сыллыы сатыыр,ону биирдэстэрэ сиргэнэн тиэрэ хайыһан биэрэр.Ол да буоллар уоһун куоттарбат гына сыҥааҕыттан ыга харбаан ылан,харса суох сыллаан,Биэчик баҕа санаатын толорор.Бу сырыыга хата сыыҥа мэһэйдээбэтэ,кыыс сирэйигэр биһиллибэтэ. Ол курдук киэһэ хойуккааҥҥа диэри талбытынан көҥүл көрүлүүр,онтон үрдүгэр сыппытынан,ыга кууһан баран утуйан хаалар.Уля кыратык эмэ мөҕүстэр,уһуктан кэлэр уонна эмиэ анньыбытынан барар. Сарсыарда эрдэ,били сэбэ сатаан хоройбот буолбутун эрэ кэннэ,таҥнан,тахсан бара турда.Бу сырыыга баайыллан сытар ыт уйатыттан да быкпата,сиэхсити хараҕынан батыһа көрөн атаарда эрэ.Биэчик баран ырааппытын эрэ кэннэ Уля барахсан сыттыга курдаттыы илийиэр диэри ытаан,хараҕын уутун тохто. Биэчик ол күнү быһа утуйан баран,киэһэлик эмиэ Уляҕа тиийэн кэллэ.Бу сырыыга киһилии олбуор аанын аһан киирдэ,дьиэ халҕанын харса суох тоҥсуйан бытарытта. Аан аһыллан абыраабата.
    -Ааҥҥын аһыан суоҕа даҕаны ийэҕин өлөрөн кэбиһиэм,-диэн куттаата.
    Уля эрэйдээх тэҥнэһиэ баара дуо,аанын аһан биэрдэ.Инньэ гынан аны ийэтэ суох хаалара итэҕэс,бу акаары уол кырдьык,өлөрдөҕүнэ да көҥүлэ.Биэчик киирэн кэлээт,эмиэ баттаҕыттан харбаан ылан орон диэки состо...Сарсыныгар эмиэ..,өйүүнүгэр эмиэ.Онтон ийэтэ төннөн кэлбит сураҕын истэн баран,аны бэйэтин дьиэтигэр ыххайан,куттаан туран ыҥырар буолла.Иҥнэйбит сарайы"таптал" уйата оҥоһуннулар.Биэчик Уляны сырыы аайы, маҥнай баттаҕыттан харбаан ылар,баҕар хайаан даҕаны ити курдук буолуохтаах дии саныыра буолуо.Ол курдук соһон аҕалан,кибис-кирдээх дьыбааҥҥа тиэрэ баттаан кэбиһэр. Уля билигин утарыласпат,өрөлөспөт,буолуохтааҕын курдук сытан биэрэр. Манна диэн кистээн эттэххэ,кини даҕаны ынчаҕай эттээх киһи буоллаҕа.Биэчик,кини үрдүгэр сытан харса суох мөҕүстэҕинэ,туох эрэ минньигэс абылыыр иэйии иһин түгэҕиттэн саҥалаан,этин сааһынан тарҕанан дуоһутарга дылы гынар курдук. Оччоҕуна үрдүгэр өрө көппөҥнүү сытар Биэчик өйүнэн тиийиммэтэ,уон биир тарбахтааҕа,күп-күөх сыыҥа быыстала суох субуруйара улахаҥҥа ууруллубат курдук буолан хаалар.
    Биир күн эмиэ Биэчик модьуйуутунан,Уля тиийэн кэллэ:
    -Дорообо,Биэчик.
    -Дорообо,-Биэчик үгэһинэн Уляны тута баттаҕыттан харбаан ылан, сарай диэки состо.
    -Биэчик,баттахпыттан соһорун не обязательно,- Уля умса түһэн, соһуллан иһэн,Биэчиги илиититтэн тутан ылла.
    -Оччоҕуна хайдах илдьэбин?
    -Бэйэм киириэм,-ол курдук сиэттиспитинэн сарайга киирдилэр.
    Сарайга киирээт,Биэчик обургу кыыс таҥаһын сарылыы тардан эрдэҕинэ Уля:
    -Биэчик,бэйэм сыгынньахтаныам,таҥаспын сырыы аайы тырыта-тыытыма,-диэтэ.
    Уля ньылбы сыгынньахтанан,таҥаһын сааһылаан уурда уонна Биэчиги кууһан ылан сыллаата.Биэчик дьиктиргээн кэтэҕин тарбаммахтаан ылла,бэлэм кыыһы сыллыы-сыллыы дьыбааҥҥа тиэрэ баттаата.Бу сырыыга Уля астынан Биэчиктиин тэбис-тэҥҥэ ынчыктаһа сытта. Ол курдук ыбылы куустуһан,сыллаһа-сыллаһа сапса сыттахтарына сарайдарын аана аһылла биэрдэ.Следователь уол тугу да билбэккэ киирэн иһэн,икки хараҕынан илэ көрбүтүн итэҕэйбэккэ,кыбыстан төптөрү ойон таҕыста.Кини барытын тута өйдөөтө. Бу дьыалатын хайдах түргэн соҕустук саба охсуоҕун төбөтүгэр ырыта охсон ылла.
    -Ульяна Семёнова,мин эйигин мааҕын сарсыардаттан көрдүү сылдьабын,аҕыйах ыйытыылаахпын.Бука баһаалыста таҥнан,таҕыс эрэ.
    Сарай иһиттэн синигэр киирэн хаалбыт кыыс саҥата чаҕаарыйда:
    -Тахсыбаппын хайаабаппын,надоели все!!!
    -Оччоҕуна саатар эт эрэ,эн манна бэйэҥ кэлбитиҥ дуу,ким эрэ ыкпыта-хаайбыта дуу?
    -Бэйэм кэлбитим,бэйэм! Ону хайаары гынаҕыҥ!
    -Онтон Илья Иванович,Пётр Ивановы кырбыыр күнүгэр эмиэ бэйэҥ кэлбитиҥ дуо?
    -Бэйэм.
    Ол күн Пётр Иванов эйигин атаҕастаабыта дуо?
    -Суох.
    -Кырбаабыта дуо?
    -Суох.
    -Күүһүлээбитэ дуо?
    Сарай иһигэр уу-чуумпу буола түстэ.Тохтуу түһэн баран, Уля ытыы-ытыы,үрүт-үрдүгэр:
    -Суох! Суох! Суох! Диэн тэһэ барда.
    -Оччоҕуна бу кумааҕыга илиитэ баттаа,-следователь сарай атан хаалбыт хаптаһыннарын быыһынан кумааҕытын иһирдьэ аста.
    Уля хаба тардан ылан, аахпакка даҕаны илии баттаан кэбистэ:
    -Отстаньте от меня,надоели все ! Диэн чаҥкынаата.
    Следователь кумааҕыларын ылан,дьыалата түмүктэммититтэн үөрэ-көтө бара турда.
    Ыал соҕотох атаах кыыһа,аҕатын дьыалатын эбии уустугурдубутун тобулан өйдүүр мэйиилээх буолуо баара дуо?

    2
  • Twins2123
    Twins2123
    Алексей Бютяев
    6 июля 2016  

    Һуу, нерва дии..............салҕыытын күүтэбин!!!!

    0
  • danvik
    6 июля 2016  

    Абоо! Бу б....т кыыьай да, уля!!! тыьыргаан туьэн отойун далай акаары эбит! Биэчик ДНК та киирэн суьуртэгэ дуу...дьэ иэдээн, ааптар ынырыктаагы булан суруйарын дьэ сур!!! Киьи тулуйан аахпат...ыыы....ити биэчиккит сыыныгар харан да елен хаалбат ээ, сирэгэс

    0
  • Аагааччы
    6 июля 2016  

    Уаааааа суеьулэр, унту ниэрбинэйдээтимsmiling face with hornsулябыт да далай акаары ду

    0
  • Сулус уола
    6 июля 2016  

    Биэчик-уон биир тарбах. Бүтүүтэ.

    Тойон киһи,Ылдьаа Уйбаанабыс суута, атыыр мунньах тэҥэ,уһаан-кэҥээн биир сылы быһа соһулунна. Тиһэҕэр тиийэн,буруйдааҕынан ааҕан, биэс сылга болдьохтоон күлүүстээх хаайыыга хаайан кэбистилэр.
    Сайын барахсан эргиллэн кэлэн дьон-сэргэ үөрүүтэ-көтүүтэ чыпчаалга. Сотору ыһыах ыһыллыа,онтон от үлэтэ саҥаланыа.От үлэтэ бэйэтэ эмиэ туһунан малааһын буоллаҕа. Оскуоланы бүтэрээри сылдьар оҕолор маанытык да маанытык таҥнан-симэнэн уулусса устун хаамсаллар. Сытыары сыырынан томтор сири дабайан,Биэчик дьиэтин иннинэн элбэх оҕо ааһар.
    Түннүгүнэн харахтанан олорон,ааһан иһэр оҕолору көрө-көрө,Арамаан обургу ип-итии үүттээх чэйин астына сыпсырыйар.Ол олорон оҕо сааһын санаан кэллэ.Кини, Ылдьаа Уйбаанабыстыын,оччолорго көннөрү Ылдьаалыын,оскуолаҕа бииргэ үөрэммиттэрэ эбээт. Ылдьаа тойон киһи буолара оҕо эрдэҕиттэн биллэр этэ.Оскуола биир бастыҥ үөрэнээччитэ,кылаас ыстаарыстата,тустууга оройуон иһигэр тэҥнээҕин булбат күтүр күүстээх уол оҕото буоллаҕа. Кылааһын иһигэр мөлтөхтүк үөрэнэр,таҥнары тардар оҕолору күүһүнэн уруок кэнниттэн хаалларан,үөрэтэн сордуура.Кини үөрэтэр ньымата да ураты этэ. Билбэтэххинэ эбэтэр сыыһа хоруйдаатаххына,оройгун тобулу оҕустаҕа ол, искин-үөскүн быһыта тэбиэлээн кэбистэҕинэ даҕаны көҥүлэ. Арамаан эрэйдээх үөрэҕэр отой мөлтөх буолан күн аайы кырбанара. Кырбыырынан эрэ муҥурданара эбитэ буоллар тулуйуохха син этэ.Ону баара кини киһи онон эрэ муҥурдаммакка,эмэһэтин быһыта тэбиэлии-тэбиэлии суумкатын тастаран сордуур этэ. Быһатын эттэххэ мөлтөхтүк үөрэнэр Арамааны киһинэн аахпакка,кырбыы-кырбыы илии-атах,хамначчыт оҥостубут улахан аньыылаах. Туох барыта иэстэбиллээх,иэс кэтэспэтэх өттүгүттэн алдьархайынан ааннаан, төннөн кэлиэн сөп.Ити Биэчик баҕайы сөпкө да эппит ээ,"үөһээнэн да көтөр чыычаах ханна эрэ тиийэн син-биир түһэр" диэн. Арамаан астына-астына минньигэс кэмпиэт эмэ-эмэ чэйин иһэ олордо.
    Онтон,акаары Биэчик олорор томторуттан быдан намыһах сиргэ,сытыары сыыры таҥнары түстэххинэ Ылдьаа Уйбаанабыс дьиэтэ көстөр.Олбуора кырааскалаах,дьиэтэ хаптаһынынан сааллан тупсарыллыбыт.Дьэ,тойон олорор дьиэтэ диэххэ айылаах-дьиэ да дьиэ. Бай,ити дьиэ иннигэр эдэркээн кыыс олорор, ээ Уля эбит дуу. Өссө эһээкэй оҕо көтөхпүт. Ол аата салгыы үөрэнэ барбатах буоллаҕа дуу? Оҕотун бүөбэйдии-бүөбэйдии, сотору-сотору "чыкы-чык,чыкы-чык", дии-дии омуннаах бэйэлээхтик сыллаан ылаахтыыр.Бэйэ,чугаһаан көрүөххэ эрэ,туох бэйэлээх оҕотун мурун бүөтэ оҥоһуннаҕай? Тыый,кырачаан баҕайы кыыс оҕо эбит. Муус-маҥан сирэйдээх,хап-хара ап-алаа харахтаах,биирэ соҕурууну көрбүт,биирэ хотуну ыйбыт. Төһө да уһун сиэхтээх ырбаахы кэтэрдэн саһыара сатаатар,өйдөөн-өйдөөн көрдөххө уон биир тарбахтаах эбит.Чэ туох буолуой,хайдаҕын да иһин төрөппүт оҕото буоллаҕа.Таптыыра,сыллыыра-ууруура хайаан даҕаны оруннаах. Көлүөнэ сарбыллан хаалыа суохтаах.Өйүнэн тиийиммэт да киһи бу Орто дойдуга туйаҕын хатарар, аатын ааттатар ыччатын хааллардаҕына сатанар ини. Баҕар сыыһа этэрим буолуо дуо? Хайдаҕын да иһин бу кыыс хайаан даҕаны улаатыа,сааһын ситиэ.Оччоҕуна биир эмэ уол кинини таптаан ойох ылара эбитэ дуу, эбэтэр дьээбэҕэ эрэ баҕатын хаҥнараары тиэрэ көтөрө дуу,тиһэҕэр тиийэн баҕар күүһүлээтиннэр даҕаны. Онтон тутулуга суох,бу кыыс ийэ буолар дьолун хайаан даҕаны билиэҕэ. Эмиэ бу курдук,алаа харахтаах,баҕар уон икки да тарбахтаннын,төрөппүт оҕотүн көтөҕөн,олус дьоллонон дьиэтин иннигэр олоруо.Ол курдук Сир үрдэ араас дьонунан туолан,олох салҕанан иһиэ.
    Сытыары сыыр устун төптөрү айаннаан, томтор чыпчаалыгар тахсыахха. Чугаһаан иһэн иһиттэххэ олбуор иһигэр айдаан-куйдаан күргүөмнээн олорор.Били мээнэ сүүһүнэн киһи мустан куугунаһарыгар холоонноох.Ити "ыал" аҕата Биэчик,собус-соҕотоҕун оонньоон аймана сылдьар. Аны туран хара дьүһүннээх көстүүмнэммит,маҥан ырбаахылаах,эмиэ да хаалтыстаах,сабыс-саҥа бачыыҥкалаах, оройуон киинигэр киирэн,"бултаан-алтаан" кэлбит буоллаҕа дуу. Баттаҕын кырыттаран,бөрүчүөскэ бэрдин оҥотторбут. Оонньуур массыынатыгар тобус-толору кумах тиэйэ-тиэйэ биир сиртэн атын сиргэ илдьэн сүөкүүр. Оонньуурун быыһыгар сотору-сотору олбуорун аанын хайа быраҕан уулуссаҕа ойон тахсар. Дьахтар амтанын тото-хана билбит, кини киһи,Уля ааһарын кэтэһэрэ буолуо дуо,эбэтэр атын кыргыттары көрөрө дуу?

    2
  • Сулус уола
    6 июля 2016  

    Биэчик-уон биир тарбах.

    Күндү ааҕааччыларым,манан кэпсээним бүтэр.Сэҥээрэн аахпыт дьоҥҥо махтал.Аныгыскы кэпсээннэрбэр көрсүөххэ диэри.

    2
  • Аагааччы
    6 июля 2016  

    Олох эмоция бегетебун минface with tears of joyкиинэ кербут курдук сананным, аныгыс кэпсээннэргин кэтэьэ хааллымok hand sign

    0
  • danvik
    6 июля 2016  

    Иэдээн кэпсээн, киьи хаана оргуйарга дылы...дьэ диэтжр абаккалаах биэчик. Ол эрээри ити итириксит эмээхсин, Уонна сиэнин дьинэр ПНД ар учуокка туруорбуттара ырааппыт буолуохтаах этэ... Дьонун кырбаан энин, Уонна оттон ол елеттеебут дьонушар отпечаток хаалбат эбит дуу? Дьинэр сразу булуохтарын себе этэ...итириксит эиээхсини и полиция наьаа да ыраас суумка туьэрэн ылбат ини... Не стыковка баар син. Следователь маалгы эбит

    0
  • ааҕааччы
    6 июля 2016  

    Наһаа ыарыхан кэпсээн ди, кыыс дьон тулатыгар олорон эрэн кэбилэннэҕэй! ити Арамаан баҕайы дьэбэрэтигэр түһэн хаалбыт киһи... ньиэрбэ

    0
  • 19
    6 июля 2016  

    Наьаа кыьыылаах,хайдах биир да киьи кыьамматый дэриэбинэ5э,акаары киьи Арамаан диэн тойооску кигэн,кыыс оло5о алдьанна5а.Бары бас бэриммит ба5айыларый.

    1
  • Тобук
    7 июля 2016  

    Солуута суох кэпсээн оло5у кытта ситимэ суох автор кердерууьугун

    0
  • Петр
    7 июля 2016  

    Тобук от Биэчика далеко не ушел. Это же- триллер. Голливуд отдыхает. Автору респектgrinning face with smiling eyesthumbs up signthumbs up signthumbs up sign

    0
  • ...
    9 июля 2016  

    Кырдьык сумасброднай кэпсээн эбит

    Ньиэрбэнэйдээн мониторбун тоҕо охсо сыыстым.Олоххо ити Арамаан курдук дьон буолунай буо.Холобур мин соседым дьахтар курдук хобуоччуну тарҕатар аҕай онтон этиһии бөҕө буолар.

    0
  • Хоту
    12 июля 2016  

    Саха литературатыгар сайда илик туһунан жанр эбит. Ааҕарга ыарахан эрээри интэриэһинэй. Биэчик курдук тиийиммэт дьоннор урут дэриэбинэ аайы көҥүл сылдьаллар этэ.

    0
  • аагааччы
    12 июля 2016  

    Фуууу сиргэнним! Ама акаарыны кере сылдьан хайа ейдеех биэскэ уерэнэр кыыс

    0
  • Хоту
    12 июля 2016  

    Аагааччы акаарылары сэнээбэт баҕайы,кинилэр эмиэ киһи буоллахтара.

    0
  • Саха
    2 августа 2016  

    Ити арамаан курдук дьон толору буоллазаа бу сиргэ.анардас мин ийэ кынным....

    0
  • ЕвА
    3 августа 2016  

    Аахтым уонна хайдах эрэ аҕынньым холунна. Кыыс ньиэрбэтигэр оҕустарбыта дуу хайдах. Өйдөөбөтүм. Дэриэбинэҕэ онтон сосед игн буолунай буоллаҕа дии. Не стыковка элбэх.

    0
  • Маша
    4 августа 2016  

    Аахтым уонна бу кэпсээни олох себулээбэтим(

    0
  • Марина
    4 августа 2016  

    Фуу, омерзительный рассказface screaming in fearface screaming in fearface screaming in fearбэйэбин кирдээх курдук сананным.

    0
  • marisiv
    4 августа 2016  

    Больная фантазияfearful facepersevering faceconfounded face

    0
  • Холууп
    5 августа 2016  

    Дьэ интэриэьинэй кэпсээн эбит. Инниги айан таьаарар дьонно бука ыарахан буолуо. Сорох аагааччылар дьиннээх олоххо буолбут курдук ылыммыттар. Не стыковка бого диэбиттэр. Кэпсээн буолла да эбиилээх сабыылаах буолар буо. Сулус Уола бэккэ суруйар эбиккин.

    0
  • 18042001
    6 августа 2016  

    Насаа дуосуйа аахтым. Сулус уола бэркэ да суруйар эбиккин, талаан баар эбит. Долгутуулаах багайы кэпсээн. Кэнникии да кэпсээннэргин куутэбин.

    0
  • Сулус уола
    14 августа 2016  

    Биэчик-уон биир тарбах.

    Кэпсээммин сэҥээрэн аахпыт,кириитикэлээбит дьоҥҥо махтал.Кэпсээн аата кэпсээн,эбиилээх-сабыылаах буолара биллэр.Ол эрээри,хомойуох иһин бу түгэн 70-с сыллар бүтүүлэригэр дьиҥ- чахчы олоххо буолбута. Дьиҥэр, үөхпэтэххэ-мөхпөтөххө Биэчик барахсан,оҕо сааһыгар көнө майгылаах уол этэ.Дьон дэлби үөҕэн,сэнээн кыыллаабыта мэлдьэҕэ суох.Эбээтэ өлбүтүн кэннэ, арыгы иһэр буолаахтаабыта,өйүнэн булкуллара эбии бэргээбитэ.Таайа киһи көрө-истэ сатаан баран,тулуйбакка,тиһэҕэр тиийэн,Биэчик эрэйдээҕи, утуйа сыттаҕына, быһахтаан өлөрөн кэбиспитэ.Баара суоҕа сүүрбэ үс эрэ саастааҕар анараа дойду диэки аттаммыта.

    0
    • дуо?
      21 августа 2016  

      Сулус уола, оттон Улята уонна огото ханна тиийдилэр?

      0
      • engaged
        21 августа 2016  

        дуо?, ол автор эбиитэ, фантазията. хайа да кыыс кууьулэнэ сытан удовольствие ылбат, кыыс дууьатын билбэт далай акаары суруйбут.

        0
        • Сулус Уола.
          22 августа 2016  

          engaged, ааптары үөхпэккэ,айымньытын кириитикэлиир оруннаах. Үөхсэр дьоҥҥо кырыктаах кырыс хайаан да тиийиэҕэ.

          0
          • engaged
            22 августа 2016  

            Сулус Уола., больной темац бьлх((( кырыыртан ордук тугу да этэр кыазыц суох ду...

            0
          • engaged
            22 августа 2016  

            Сулус Уола., просто наьаа фантазиялаабыккын, ол кыра эрдэзиттэн аьаабат ого хантан куустээх буолуой? кыыска угрожайдаабыта ди ахтагын хайа тардыам диэн син киинэ керер эбт уонна сыллыыр туьунан кыыс организмын туьунан тугу да билбэт буолан хаалар. усуьунэн итиччэ кырбаабытын киьини эчэппитин кэннэ ама совхоз председателя кыыьын ол уоллуун соготохтуу сиэттиьэ сылдьалларын кецллцур дуо? ким билбэт буолуой барытын билэ сырыттага соготох баар суох кыыьыгар ити уол ыалдьарын. уонна ол тойон киьини хаайыыга угалларыгар ама кыыьа туохтан итинниккэ тиийбитин эппэтэзэ буолуо дуо? ду ол уол крдк эмиэ ыалдьар ду? беьуелэк барыта билэр бо кыыьы кырбаабытын эцин ол ого аппааьынайын уонна вдруг вся прокуратура встала на защиту б? адвокат ин диэн ол сагана суога ду? уонна бутэьигэр биир да герой нравственнай качестволара суох киьи аагарыгар кириийбиккэ дылы буолар. рассказ без героя диэбит крдк чэ. роман крдк кыра хара тугу да сатаан ситиспэт иэстэьимсэх дьон туьунан, бэйэлэрин кыахтарынан уеьэ тахсыбыт дьоццо ордургааьын туьунан кэпсээн. уонна кууьулэнэр кыыс син биир удовольствие ылар диэн ити насильниктар повод оцостор биричиинэлэрэ.

            0
          • engaged
            22 августа 2016  

            Сулус Уола., а так нестыковка киьи ейдеебете элбэх, сатаан барытын суруйбатым

            0
  • Сулус уола
    22 августа 2016  

    Биэчик-уон биир тарбах.

    Бу мин курдук ньыыктаах,СулусУола диэн киһи син сөбү дойҕохтообут,кырдьык киһини үөхпэккэ, айымньыны ырытар ордук.Ол эрээри билбэт киһигэр ылбычча кырыс тиэрдэрин соччото суох буолуо дии саныыбын.Онтон Еngaged харахтаан көрбөтөх киһигин ыбылы үөҕэн кэбиспитин абаккалаах.Мин кырдьык далай акаары киһибин,ону баҕас билинэбин.Өйдөөхпүт дэнэр дьон биһигинньиктэри талбыттарынан үөҕэллэрэ сөп буоллаҕа дуу? Ол эрээри, күһүн уонна саас бэйэтэ да тоорохой саҕа мэйиим тэһэ барыахча буккулуннаҕына көрүүлэнэрим бэргээн кэлээччи.Дьэ оччоҕуна интернет ситимин нөҥүө дьоҥҥо илэ кэриэтэ тиийиэхпин сөп,түүллэригэр киирэн ууларын аймаатахпына да көҥүл.Ордук дьахтар аймаҕы дьээбэлиирбин ордоробун.Кырыс тиэрдэри сатыыбын эрээри, туттунабын.Үөхсүбэккэ-этиспэккэ эйэ дэмнээхтик сылдьыбыппыт быдан ордук буолуо этэ.
    Еngaged,уус-уран айымньыны дьиҥ олохтон араарбатын олус хомолтолоох.Хайдаҕын да иһин,кэпсээммин өйүн таһымынан ырыта сатаабыккар махтал. Көрсүөххэ диэри.

    0
    • engaged
      24 августа 2016  

      Сулус уола, киьи суруйарыгар дууьатын арыйар, эйиэнэ тута кеьуннэ. туох да сырдык ицмэтэх. ити роман диэн бэйэзэр чугас персонаж, кини эн прототипыц бьлх. а так суруйуута учугэй.

      0
  • нана
    25 августа 2016  

    Фууу фуу фу

    0
  • Варя
    26 апреля 2018  

    треш кэпсээн олох

    0
  • Долбой
    3 мая  

    Акаары кыыс Уля эбит. Биэчик орел.

    0
  • Долун
    4 мая  

    Сулус Уола миэхэ биллэ сылдьаар эрэ
    89141082278- ватсап

    0
Ответ на тему: Биэчик-уон биир тарбах.
Введите код с картинки*:  Кликните на картинку, чтобы обновить код
grinning face grinning face with smiling eyes face with tears of joy smiling face with open mouth smiling face with open mouth and smiling eyes smiling face with open mouth and cold sweat smiling face with open mouth and tightly-closed eyes smiling face with halo smiling face with horns winking face smiling face with smiling eyes face savouring delicious food relieved face smiling face with heart-shaped eyes smiling face with sunglasses smirking face neutral face expressionless face unamused face face with cold sweat pensive face confused face confounded face kissing face face throwing a kiss kissing face with smiling eyes kissing face with closed eyes face with stuck-out tongue face with stuck-out tongue and winking eye face with stuck-out tongue and tightly-closed eyes disappointed face angry face pouting face crying face persevering face face with look of triumph disappointed but relieved face frowning face with open mouth anguished face fearful face weary face sleepy face tired face grimacing face loudly crying face face with open mouth face with open mouth and cold sweat face screaming in fear astonished face flushed face sleeping face dizzy face face without mouth face with medical mask face with no good gesture face with ok gesture person bowing deeply person with folded hands raised fist raised hand victory hand white up pointing index fisted hand sign waving hand sign ok hand sign thumbs up sign thumbs down sign clapping hands sign open hands sign flexed biceps
  
Обратная связь
Предложения и замечания